Türkmenistanda Birleşen Milletler guramasy

1992-nji ýylyň mart aýynyň 2-ne Türkmenistan Garaşsyz döwlet hökmünde Birleşen milletler guramasynyň agzasy boldy. Şondan bäri BMG Türkmenistanyň Durnukly ösüş maksatlaryna laýyk gelýän milli bähbitlerini goldap gelýär. Hemişelik utgaşdyryjy BMG-nyň ýurt boýunça toparyna baştutanlyk edýär hem-de bäş sany strategik ugur boýunça milli ösüş bähbitleriniň BMG-nyň gulluklary tarapyndan goldanylmagyny üpjün edýär. Bu ugurlara hil taýdan anyk  maglumat we ösüşe gözegçilik etmek; ýokary hilli we hemmeler üçin açyk bolan jemgyýetçilik hyzmatlary; daşky gurşaw durnuklylygy we energiýanyň netijeliligi; iş bilen üpjünçilik, ykdysady köpdürlilik we söwda; şeýle-de häkimiýet we hukugyň hökmürowanlygy degişli. BMG-nyň gulluklary öz işini bilelikdäki iş meýilnamalaryň üsti bilen utgaşdyrýar.                      . 

Young people celebrating the opening of the new United Nations House in Ashgabat, Turkmenistan.
Türkmenistanyň Aşgabat şäherinde Birleşen milletler guramasynyň täze binasynyň açylyş dabarasyna gatnaşýan ýaşlar.

Esasy wakalar

  1. Türkmenistan Durnukly ösüş maksatlary bilen bir hatarda, Durnukly ösüş boýunça 2030-njy ýyla çenli Gün tertibini kabul etdi. Ol Durnukly ösüş maksatlaryna gözegçilik etmek, olar barada hasabat bermek, öňe çykarmak we wagyz etmek üçin milli edaralary döretdi.
  2. Türkmenistan adam hukuklary boýunça mehanizmleriň maslahatlarynyň esasynda, adam hukuklary boýunça hereketleriň bäş sany milli meýilnamasyny kabul etdi. Ondan başga-da, ol adam hukuklary boýunça ombudsmeniň institutyny hem döretdi.
  3. Türkmenistan Pariž ylalaşygyny ykrar etdi, howanyň üýtgemegi boýunça milli strategiýany kabul etdi. Bu täze strategiýa zyňyndylaryň derejesiniň pes bolmagyny üpjün etmek üçin, uýgunlaşdyrmada we howplary azaltmada öz ünsüni jemleýär.
  4. Türkmenistan saglygy goraýyş, maliýe, statistik we iş üpjünçiligi hyzmatlary hem-de pudaklary boýunça  ösüş babatdaky başlangyçlar üçin bilelikdäki maliýeleşdirmäni köpeltdi. BMG bilen Maliýe we ykdysadyýet ministrligi Özara düşünişmek baradaky ähtnama gol çekdi, bu ähtnama bolsa  Durnukly ösüş maksatlary ugrunda içki maliýeleşdirmäni ýola goýmak üçin hyzmatdaşlygy güýçlendirmäge esasy goýdy.  
  5. Raýat jemgyýeti we ýaşlar ähli derejelerde Hökümet bilen dialoga gatnaşýar. Olar syýasaty işläp düzmekde we ony durmuşa geçirmekde işjeň orun eýeleýär we BMG-niň Milli meýletin syn beriş prosesine gatnaşdy.
  6. “Jemgyýet derejesinde ýokary hilli inklýuziw durmuş hyzmatlaryny girizmegiň üsti bilen durmuş goraglylygy ulgamyny kämilleşdirmek” atly ilkinji bilelikdäki maksatnama 2022-nji ýylyň ýanwar aýyna çenli maliýeleşdirmek we durmuşa geçirmek üçin Durnukly ösüş maksatlary boýunça bilelikdäki gazna tarapyndan tassyklandy. Bu maksatnamany durmuşa geçirjek gulluklara ÝUNISEF, BMG-niň Ösüş maksatnamasy, BMG-niň Ilat gaznasy we BMG-niň Neşeler we jenaýatçylyk bilen göreşmek guramasy degişli.

Durnukly ösüşüň maksatlary Türkmenistanda

Durnukly Ösüş Maksatlary global derejede garyplygy ýok edip, ýer ýüzüniň daşky gurşawyny gorap we ähli ýerde adamlaryň parahatçylykda we abadançylykda ýaşamagyny üpjün etmek üçin işleri geçirmäge çagyrýar. Bu bolsa BMG-nyň Türkmenistandaky maksatlary bolup durýar.