Soňky
Wideolar
23 iýun 2026
Howa we energiýa krizislerine global jogap: BMG-niň Baş sekretarynyň ýörite çykyşy | BMG
Has köp öwrenme
Surat
23 iýun 2026
Türkmenistanyň suw ssenariýalary we geljegi öňünden çaklamak boýunça "Açyk gepleşik", 2026
Has köp öwrenme
Wideolar
23 iýun 2026
“2030-a çenli bilelikde: üýtgeşmeleriň iç ýüzünde” podkastyň 1-nji bölümi
Has köp öwrenme
Soňky
Durnukly ösüşüň maksatlary Türkmenistanda
Durnukly Ösüş Maksatlary global derejede garyplygy ýok edip, ýer ýüzüniň daşky gurşawyny gorap we ähli ýerde adamlaryň parahatçylykda we abadançylykda ýaşamagyny üpjün etmek üçin işleri geçirmäge çagyrýar. Bu bolsa BMG-nyň Türkmenistandaky maksatlary bolup durýar.
Press reliz
30 iýun 2026
United Nations and Government of Turkmenistan discuss monitoring of Human Rights Commitments
The meeting organized by the UN Resident Coordinator’s office jointly with the Institute of State, Law and Democracy of Turkmenistan and OHCHR as a technical lead from the UN side brought together key ministries, state agencies, including ministries of labour, education, justice, finance and economy, migration and statistics, as well as the Parliament (Mejlis), the Ombudsperson’s Office and law enforcement agencies, and UN partners to explore methodologies for assessing progress on implementation of UPR recommendations supported by Turkmenistan. During the fourth UPR cycle in November 2023, Turkmenistan received 228 recommendations from UN Member States and expressed support for 146 of them, demonstrating a strong commitment to advancing human rights. Building on this commitment, the United Nations and the Government of Turkmenistan included a dedicated UPR-related indicator in the United Nations Sustainable Development Cooperation Framework (UNSDCF) for 2026–2030. This indicator will measure progress in the implementation of supported recommendations and, thus, requires setting a baseline and target. It was specially noted that Turkmenistan was the first country to include such indicator in the Cooperation Framework and, thus, presented a good practice of integrating Huma Right mechanisms in strategic cooperation documents of the United Nations with UN member states. These consultations focused on identifying credible, evidence-based and consistent methodologies to assess the implementation status of these recommendations. Discussions also highlighted how such methodologies can support national planning, monitoring, and reporting processes on human rights.The agenda included an overview of the UPR recommendations, presentations on relevant observations by the supervisory bodies of the International Labour Organization (ILO), and an initial exchange on possible approaches to establishing baseline and target values for the agreed indicator. The participants emphasized the importance of coordinated action, reliable data, and inclusive approaches in tracking progress on human rights commitments. The outcomes of the meeting will inform the development of a robust framework for monitoring the implementation of UPR recommendations under the UNSDCF 2026–2030.The United Nations remains committed to supporting Turkmenistan in strengthening national capacities for human rights implementation, monitoring and reporting, in line with international standards and the country’s development priorities.
1 of 5
Press reliz
23 iýun 2026
High-Level Dialogue in Turkmenistan Explores Water Scenarios and Food Security Risks
Held in the format of a hardtalk, the dialogue, titled “Water Scenarios & Foresight for Turkmenistan (2026–2050)”, explored long-term water availability trends and water resource management in Turkmenistan at times of uncertainty and their impact on the country’s development trajectory across various domains through forward-looking scenario analysis with the aim to identify coordinated responses to emerging risks. Opening the session, Mr. Dmitry Shlapachenko, UN Resident Coordinator in Turkmenistan, emphasized that water management is not only a sectoral issue but a cross-cutting driver of economic, social, and environmental outcomes. Changes in water availability, he noted, have direct implications for agriculture, employment, income, and ecosystems, underscoring the need for integrated and forward-looking policy approaches. The event served a dual purpose: as a capacity-building exercise that for the first time introduces strategic foresight and scenario planning to the national partners, and as a policy dialogue to support joint decision-making in response to water-related risks facing Turkmenistan in the coming decades. The UN consultants presented the methodological toolkit and findings of the analysis where Turkmenistan's water situation can be potentially heading, shared plausible scenarios (business as usual, moderate and optimistic) with changes cascading through dependent sectors, and suggested follow-up adaptation actions and adjustments both in UN programming and Government measures including improved water governance, enhanced efficiency measures, and better alignment of policies, investments, and institutional frameworks. Having examined different scenarios across nexus domains up to 2050, the hardtalk participants recognized that future water challenges will depend not only on resource availability, but also on the efficiency of water use, cross-sectoral coordination, and investment choices. They also highlighted the practical benefits of strategic foresight and scenario planning for policy making and long-term sustainable development, as well as the need for the continuous capacity building in this area. On their part, the UN agencies, including UNDP, FAO, UNOPS, UNESCO, UNECE, UNEP, and the World Bank shared their perspectives on current initiatives and potential areas for strengthened collaboration, including under the auspices of the Regional Center for Climate Change Technologies in Central Asia to be established by the Government of Turkmenistan. The meeting concluded with agreement on developing a joint roadmap and conducting a follow-up meeting to review scenarios and related indicators in an integrated manner.The United Nations reaffirmed its commitment to supporting Turkmenistan in advancing inclusive, evidence-based, and forward-looking water governance, in line with national priorities and the Sustainable Development Goals.
1 of 5
Press reliz
18 iýun 2026
Türkmenistan DÖM-ler boýunça maglumat hasabatlylygyny tehniki maslahat arkaly pugtalandyrýar
Duşuşyga Maliýe we ykdysadyýet ministrligi hem-de Döwlet statistika komiteti ýaly esasy döwlet edaralarynyň wekilleri, şeýle hem resmi statistiki maglumatlaryň taýýarlanylmagyna we hasabatlylygyna gatnaşýan pudaklaýyn ministrlikleriň we edaralaryň wekilleri gatnaşdylar.Maslahat 2027-nji ýylda Durnukly ösüş boýunça Ýokary derejeli syýasy forumda hödürlenjek Türkmenistanyň üçünji Meýletin milli synyna taýýarlyk işleriniň çäklerinde geçirildi.Gatnaşyjylar DÖM maglumatlary boýunça 25-den gowrak görkezijä degişli hasabatlylykda bar bolan boşluklary we tapawutlary ýüze çykarmaga, şeýle hem milli statistika ulgamlary bilen ählumumy hasabatlylyk çarçuwalarynyň arasyndaky sazlaşygy pugtalandyrmaga gönükdirilen tehniki pursatlary ara alyp maslahatlaşdylar. Halkara hyzmatdaşlar, şol sanda Halkara Telekommunikasiýa Bileleşigi, Halkara Zähmet Guramasy, BMG-niň Azyk we oba hojalyk guramasy, Bütindünýä banky hem-de Halkara Walýuta Gaznasy, onlaýn gatnaşyp, bilimlerini we tejribelerini paýlaşdylar.Duşuşyk milli edaralar bilen halkara guramalarynyň arasynda gepleşik geçirmek üçin meýdança bolup hyzmat etdi we DÖM-leriň gözegçiliginde utgaşdyrmagyň, maglumat hiliniň hem-de metodologik sazlaşygyň gowulandyrylmagyna ýardam berdi.Birleşen Milletler Guramasy Türkmenistanyň milli statistika mümkinçiliklerini pugtalandyrmakda we 2030-njy ýyla çenli Durnukly ösüş boýunça Gün tertibini durmuşa geçirmekde goldaw bermegini dowam etdirmäge ygrarlydygyny tassyklaýar.
1 of 5
Press reliz
16 iýun 2026
Turkmenistan launches rollout of Third Voluntary National Review on SDGs
The event was co-hosted by the Ministry of Foreign Affairs and the Ministry of Finance and Economy of Turkmenistan, jointly with the UN Resident Coordinator’s Office and The United Nations Development Programme (UNDP).Opening the meeting, the United Nations Resident Coordinator in Turkmenistan emphasized the importance of launching of the third VNR preparation process as a key milestone in advancing the 2030 Agenda for Sustainable Development. “We welcome the decision of the Government of Turkmenistan to present its third Voluntary National Review at the High-Level Political Forum next year, including progress across all 17 Sustainable Development Goals. This demonstrates the country’s strong commitment to the 2030 Agenda, as well as to transparency and accountability,” said the UN Resident Coordinator.Turkmenistan already has significant experience in doing VNRs in 2019 and 2023 demonstrating strong results towards the 2030 Agenda. The participants noted that the third VNR presents an important opportunity to reflect on achievements, assess remaining challenges, and identify priorities for accelerating progress towards the Goals. Discussions highlighted the critical role of high-quality, timely and disaggregated data as the foundation for evidence-based policymaking and effective SDG implementation. The participants emphasized the need to further strengthen national statistical systems and analytical capacities to support monitoring, reporting and informed decision-making.Building on the successful collaboration during the preparation of the previous VNRs, the United Nations Development Programme (UNDP), providing an important platform for the UN system to engage with the Government of Turkmenistan throughout the third VNR, has committed to provide comprehensive technical expertise, policy advisory services, data analysis and support for inclusive multi-stakeholder engagement through the fourth phase of the joint project “Platform for SDG Implementation” Leveraging national and international expertise, the project will support a robust, participatory and evidence-based review process aligned with global VNR guidelines and international best practices.The speakers at the event also emphasized the importance of financing for sustainable development, including mobilizing domestic resources and directing strategic investments toward human capital development, economic transformation, and environmental sustainability. The principle of “leaving no one behind” was underscored throughout the discussions, with particular attention to integrating gender equality and the inclusion of persons with disabilities into all aspects of the review process.The round table further highlighted that the VNR should serve not only as a reporting exercise but also as a forward-looking strategic document addressing national risks, including climate and socio-economic challenges, and supporting long-term, sustainable development planning.During the event, the participants engaged in thematic sessions focusing on the VNR preparation roadmap and international experience, statistical reporting on the SDGs, and methodologies for strengthening the analytical content of the review, such as UNESCAP tools of LNOB analysis and SDG Tracker.The meeting concluded with a call for active participation and inclusive engagement of all stakeholders to ensure the VNR process is open, collaborative, inclusive and impactful for the people of Turkmenistan. Participants also discussed and agreed on the next steps in the VNR preparation process, ensuring a clear roadmap moving forward.
1 of 5
Press reliz
04 iýun 2026
Bütindünýä Daşky Gurşawy Goramak Günüsiniň öňüsyrasynda Türkmenistanda çagalar howa boýunça interaktiw okuw çäresine gatnaşdylar
BMG-niň Türkmenistandaky edarasy tarapyndan Türkmenistanyň Bilim ministrligi bilen bilelikde, Halkara Zähmet Guramasynyň (HGT), BMG-niň daşky gurşaw maksatnamasy, BMG-niň Ösüş Maksatnamasynyň (BMGÖM), BMG-niň Çagalar Gaznasynyň (ÝUNISEF), BMG-niň Ilat Gaznasynyň (UNFPA) we Bütindünýä Saglygy Goraýyş Guramasynyň (BSGG) gatnaşmagynda gurnalan çäre Gökderedäki “Ýaşlyk” çagalar dynç alyş merkezinde geçirildi. Çärä howanyň üýtgemegi we daşky gurşawy goramak meselelerine bagyşlanan interaktiw okuw maksatnamasyna gatnaşan 10–12 ýaş aralygyndaky 30 çaga gatnaşdy. Bütindünýä daşky gurşawy goramak güni daşky gurşaw meseleleri boýunça habardarlygy ýokarlandyrmak we hereket etmäge çagyrmak üçin BMG-niň esasy dünýä platformasydyr. Şunuň bilen baglylykda, çäre çagalaryň howanyň üýtgemeginiň sebäpleri we netijeleri baradaky düşünjelerini giňeltmäge hem-de ýaşlykdan daşky gurşawa jogapkärçilikli garaýşy ösdürmäge gönükdirildi.Maksatnama çykyşlary we amaly sapaklary öz içine aldy. Gatnaşyjylar BMG-niň howanyň üýtgemegine garşy göreş boýunça alyp barýan işleri bilen tanyşdylar. Çäräniň esasy bölekleriniň biri BMGÖM tarapyndan işlenip taýýarlanan “Howa Gutusy” (“Climate Box”) interaktiw okuw toplumynyň tanyşdyrylmagy we ulanylmagy boldy. Bu toplum oýunlar we amaly maşklar arkaly howa boýunça bilimi elýeterli hem-de gyzykly etmäge gönükdirilendir. Çagalar toparlarda işläp, “Howa Gutusynyň” kömegi bilen geçirilen interaktiw okuwlara gatnaşdylar. Olar howanyň üýtgemegi, durnukly ösüş we daşky gurşawy goramak ýaly meseleleri gyzykly we hyzmatdaşlyga esaslanan görnüşde öwrendiler. Şeýle-de bu çäreler gatnaşyjylaryň toparlaýyn işlemek we aragatnaşyk başarnyklarynyň ösdürilmegine ýardam berdi.Çäre toparlaryň öz işleriniň netijelerini tanyşdyrmagy, interaktiw oýunlar we gatnaşyjylaryň işjeňligini hem-de höwesini ykrar edýän sowgatlary gowşurylyş dabarasy bilen tamamlandy.Şeýle başlangyçlaryň üsti bilen BMG-niň Türkmenistandaky edarasy ekologik habardarlygy ýokarlandyrmak, ýaşlaryň mümkinçiliklerini giňeltmek we has durnukly geljek üçin bilelikdäki hereketleri höweslendirmek boýunça tagallalary goldamagyny dowam etdirýär. ***“Howa Gutusy” (“Climate Box”) - Gündogar Ýewropa, Merkezi Aziýa we Günorta-Gündogar Aziýa ýurtlarynda howa bilimini ösdürmäge gönükdirilen BMGÖM-iň sebit taslamasydyr. Bu interaktiw okuw toplumy çagalary we ýaşlary howanyň üýtgemegi baradaky bilimleri öwrenmäge çekýär hem-de olary howa hereketlerine gatnaşmaga höweslendirýär. Ilkibaşda milli başlangyç hökmünde döredilen taslama häzirki wagtda birnäçe dilde elýeterli bolan we ýerli bilim şertlerine laýyklaşdyrylan halkara platforma öwrüldi.Taslamanyň Türkmenistanda durmuşa geçirilmegi Türkmenistanyň Hökümetiniň we hyzmatdaşlaryň, şol sanda howa bilimi boýunça başlangyçlaryň ösdürilmegini goldaýan Russiýa Federasiýasynyň Trast Gaznasynyň goldawy bilen mümkin boldy.
1 of 5
Waka
03 iýun 2026
Has gowy elýeterlilik — has gowy durmuş: ýaýran sklerozly näsaglar üçin mugt dermanlar
Meniň gyzymyň ady Myahri. Ol 1991-nji ýylda doguldy. 30 ýaşyna çenli ol adaty, işjeň gyzdy – meýilnama düzýärdi, işleýärdi, arzuw edýärdi. Kesel barada nädip bildikHemmesi birden başlady. Mähri görüşinden şikaýat edip başlady: "Eje, men çep gözümde gowy görüp bilmeýärin - perde bar ýaly". Islendik eje ýaly, men hem kompýuter we telefon diýip aýtmak isledim. Ýöne men ony gözlerini barlatmak üçin saglyk merkezimizdäki oftalmologa gitmäge ynandyrdym. Lukman hiç hili kynçylyk tapmady.Birnäçe günden soň, Mähri çep golunda duýgyny düýbünden ýitirdi. Men onuň ynamsyzlyk bilen bir käse alyp, eliniň başga birine degişlidigini - uýuşýandygyny, özüniňki däldigini aýdýandygyny ýadymda. Ol eşikleri, gündelik zatlary, hatda iýmiti ele almakda kynçylyk çekip başlady. We geň galdyryjy zat, onuň goly agyrmady; ol diňe düýbünden uýuşýardy. Soňra onuň çep aýagy bilen hem şol bir zat boldy. Gyzym indi özbaşdak ýöräp bilmeýärdi - diwarlara ýa-da maňa ýapyşyp, her birnäçe ädimde saklanmaly boldy.Gyzyma seretdim we ony tanamadym. Ýaňy-ýakynda ol gülüp, işleri bilen meşgullanýardy - indi bolsa goldawsyz hajathana hem ýöräp bilmeýärdi. Gijelerine uklap bilmedim, pikir etdim: bu nähili kesel?Biz Aşgabada, S.A. Nyýazow adyndaky Bejeriş we maslahat merkezine gitdik. Ol ýerde, 2021-nji ýylda gyzyma ýaýran skleroz kesel kesgidi goýuldy. Ilki bilen men munuň näme aňladýandygyny doly düşünmedim - diňe çaşdym.Belli boluşy ýaly, ýaýran skleroz bedeniňiziň immun ulgamynyň ýalňyşlyk bilen beýni we oňurga ýiligindäki nerwleriň gorag örtügine hüjüm etmegidir. Netijede, nerwler bilen bedeniň arasyndaky baglanyşyk bozulýar. Beýni indi hereketi dolandyryp bilmeýär. Ýaýran skleroz dünýäde takmynan 2800 adamyň birinde duş gelýär. Çagaňyzyň şolaryň biri boljakdygyny hiç haçan pikir etmeýärsiňiz.Men gyzymyň geljegi gurmak mümkinçiligini ýitirmeginden gaty gorkýardym. Garaňky düýşlerimKesel kesgitlenenden soň, men asla uklamadym. Ýatyp pikir edýärdim: gyzym bary-ýogy 30 ýaşynda we ol indi ýöräp bilmeýär. Indi näme? Maýyp arabasy? Ol hemişelik ýalňyz galarmy? Men ýok wagtym oňa kim sereder? Meni gorkuzan zat maýyplygyň özi däl-de, geljegiň näbelliligidi. Onuň haçan we näçe derejede erbetleşjekdigini bilmeýärdim. Gyzymyň gün-günden solýandygyny görmekden gorkýardym we bu barada hiç zat edip bilmedim.Soňra, Aşgabatda garaşylmadyk bir zat boldy: Saglygy goraýyş ministrligi bilen BMGÖM-niň arasyndaky ýokanç däl we seýrek duş gelýän kesellere garşy göreşmek boýunça bilelikdäki taslama Türkmenistanda işe girizildi. Bu taslamanyň çäginde gyzym mugt bejergi almaga hukukly.Gulaklaryma ynanmadym. Skleroz dermanlary dünýäde iň gymmat dermanlaryň biridir. Olar bize döwletiň hasabyna mugt berjek bolýardylarmy? Adatça, derman ýylda iki gezek berilýär, ýöne bu uzak möhletli bejergi, ömürlik bolmasa. Türkmenistanda bir flakonuň bahasy 3000 dollardan 4000 dollara çenli. Eger ýylda iki sany inýeksiýa satyn almaly bolsak, maliýe agyrlygyny göz öňüne getirip bilersiňizmi? Saglygy goraýyş ministrligi we BMGÖM taslamasy: Hemmeler üçin dermanlar2021-nji ýylda BMGÖM we Türkmenistanyň Saglygy goraýyş we derman senagaty ministrligi (TSGDSM) Türkmenistanda ýokanç däl keselleriň gözegçiligini güýçlendirmek taslamasynyň ilkinji tapgyryny başladylar. TSGDSM bilen ýakyndan hyzmatdaşlyk edip, BMGÖM ýürek-damar kesellerinden, howply täze döreme, diabet, dowamly dem alyş ýollarynyň kesellerinden we beýleki ýokanç däl kesellerden ejir çekýän näsaglar üçin 120-den gowrak möhüm dermanyň mugt satyn alynmagyny we paýlanylmagyny üpjün etdi.Deň elýeterliligi üpjün etmäge gönükdirilen taslama ähli derejelerde - başlangyç, ikinji we üçünji derejeli - saglygy goraýyş edaralaryny, şol sanda çetki etraplarda hem öz içine aldy. Şeýle hem, ol gender aýratynlygy boýunça saglygy goraýyş zerurlyklaryny çözdi, döş we boýun howply täze döreme, endokrin bozulmalary we ene saglygyny maksatly bejermek üçin dermanlar bilen üpjün etdi.Mähriniň ejesiniň aýtmagyna görä, şeýle möhüm kömek onuň göz öňüne getirmeginden daşarydy - ýöne şu gün bu taslamanyň kömegi bilen ol Türkmenistan boýunça müňlerçe maşgala üçin hakykata öwrüldi. Sagalma ýolyBiz Aşgabada hasaba alyndyk. Bize okrelizumab dermany berip başladylar. Lukmanlar onuň nähili işleýändigini düşündirende - we men ony soňra özüm okanymda - bu ylmy fantastikadan çykan zat ýalydy. *Derman gandaky immun öýjüklerini tapýar, olar ýalňyşlyk bilen hassanyň nerw öýjüklerine hüjüm edýärler we olary ýuwaşlyk bilen işletmeýärler. Şol bir wagtyň özünde, immun ulgamynyň galan bölegi adaty işlemegini dowam etdirýär. Başgaça aýdylanda, ol ÝS-i bejermeýär ýa-da bar bolan zeperi düzetmeýär, ýöne nerw ulgamyny täze hüjümlerden goraýar we keseliň ösmegini togtadýar. Mähri indi üç gezek sanjym aldy. Umyt edýärin, oňa dördünjisini bereris. Men netijelerini öz gözlerim bilen görüp bilýärin. Gyzym uýgunlaşdy: ol ýene-de çep gözünden görüp bilýär - öňküsi ýaly aýdyň däl, ýöne bulanyklyk ýitip gitdi. Çep golundaky we aýagyndaky uýuşma asla duýulmaýar. Ol goldawsyz - özi ýöreýär. Ol ýene ýylgyrýar we durmuşy üçin meýilnamalar düzýär.Her gün ýanymda göterýän näbellilik gorkusy ýok boldy. Gyzym doly durmuşda ýaşar. Ol maňa hemişelik garaşly bolmaz. Bir kiçijik arzuwDogrusyny aýtsam, durmuşymyzy has-da gowulandyrjak bir zat bar. Häzirki wagtda biz diňe Aşgabatda sanjym alyp bilýäris we bu amal birnäçe sagat damardan damja damdyrmagy talap edýär. Emma biz Lebap welaýatynda ýaşaýarys - bu biziň üçin örän uzak ýol we gyzym syýahat etmekde kynçylyk çekýär. Mundan başga-da, ol ýeke özi syýahat edip bilmeýär; kimdir biriniň oňa kömek etmek we seretmek üçin golaýda bolmagy hökman gerek. Bu goşmaça çykdajylar diýmekdir. We biz ähli zady öýde galdyrmaly bolýarys.Eger biz öz welaýatymyzda - iň bolmanda merkezi hassahanada - şol bir sanjymlary alyp bilsek, men iki esse bagtly bolardym. Bu gyzym üçin we maliýe taýdan aňsat. Men okrelizumabyň häzir deri astyna sanjym hökmünde hem elýeterlidigini bilýärin - ol bary-ýogy birnäçe minut wagt alýar we welaýatda aňsatlyk bilen berlip bilner. Men bu taslama arkaly berilýän dermanlaryň köpüsiniň welaýatlarda eýýäm elýeterlidigini bilýärin. Bir gün dermanlarymyzyň hem elýeterli bolmagyna umyt edýärin.Emma bu diňe haýyş - hakykatdan biz şikaýat etmeýäris. Saglygy goraýyş ministrligine we BMGÖM-e uly minnetdarlyk bildirmek isleýärin. Ahyrsoňy, her bir ene-atanyň işi kiçijik çagasyny güýçli, geljegine ynamly ulular edip terbiýelemekdir. Indi bolsa gyzymyň geljegi bar.
1 of 5
Waka
01 iýun 2026
Has-da uly bir zadyň bölegi bolmak
Türkmenistanda meýletinçilik täze zat däl. Onuň kökleri däp-dessurlara daýanýar. Nesiller boýy jemgyýetler bilelikde haýyr-sahawat işlerini amala aşyrmak üçin gadymy däp bolan Ýowary berjaý edip gelýärler. Goňşular öý gurmak, ýaplary arassalamak ýa-da baýramçylyklara taýýarlyk görmek üçin ýygnanýarlar. Bu işler meýletin, ýürekden edilýär. Türkmen dilinde "meýletinçi" sözi gysgaça "volunteer" diýmegi aňladýar. Şu günki günde bu ruh täze görnüşlerde dowam edýär. Garaşylmadyk Başlangyç we Täze DurmuşTürkmenistandaky ÝUNISEF-iň BMG-niň meýletinçisi Maýa Yslamowa üçin has-da uly bir zadyň bölegi bolmak diňe bir pikirden ybarat bolman, eýsem onuň gündelik hakykatydyr. Maglumatlar diňe bir ekrandaky sanlar däl. Olar durmuşy gowulandyrmagyň guralydyr. Maglumatlary wizualizasiýa etmek boýunça assistent hökmünde ol çagalar we maşgalalar üçin maksatnamalary goldaýan çylşyrymly maglumatlary aýdyň, manyly şekillere öwürmäge kömek edýär. Köp sanly ajaýyp taryhlar ýaly, Maýanyň ÝUNISEF bilen syýahaty hem garaşylmadyk ýerden başlandy. Ugradylan bir elektron hat onuň durmuşyny üýtgetjek wezipä ýol açdy. Ol ilkinji gezek ýüz tutanda, BMG-niň meýletinçileriniň ýetirýän täsiri barada gaty az bilýärdi. Maýa ýaşlygyndan bäri başgalara kömek etmek—goragsyz jemgyýetleri goldamak we hatda mätäç haýwanlara ideg etmek barada güýçli isleg duýýardy. Meýletinçilik, köp taýdan, eýýäm onuň kimliginiň bir bölegidi. “Yzyma seredenimde, meýletinçi hökmündäki zähmetim arkaly manyly bir zada goşant goşmak baradaky arzuwymyň göz öňümde amala aşýandygyny görýärin” diýip, Maýa gürrüň berýär. “Her gün hakykatdan hem wajyp bolan missiýanyň bir bölegidigimi bilmek meni ruhlandyrýar. Ýeke-täk milli BMG meýletinçisi bolmak bu tejribäni aýratyn üýtgeşik etdi.” Maglumatlar we DöredijilikMaglumatlary wizualizasiýa etmek boýunça assistent hökmünde Maýa täsirli wizual maglumatlaryň işlenip düzülmegine ýolbaşçylyk edýär: kommunikasiýany güýçlendirmekden we strategik başlangyçlary goldamakdan başlap, ÝUNISEF-iň maksatnamalaýyn ileri tutulýan ugurlaryny durmuşa geçirmäge çenli. Onuň iň uly goşantlarynyň biri, çylşyrymly maksatnama modellerini düşündirýän we ähli derejelerdäki taraplary jemleýän gyzykly maglumat wizualizasiýa hekaýalaryny taýýarlamak boldy. Çykarylýan çözgütleriň köplenç aýdyň düşünilýän zatlara bagly bolan dünýäsinde, Maýanyň işi maglumatlary adamlaryň hereket edip biljek zadyna öwürmäge kömek edýär. Döredijilik Maýanyň wezipesinden aýra däl. Ol munuň merkezinde durýar. Suratkeş hökmünde ol maglumatlary wizualizasiýa etmäge başgalaryň boş surat matasyna çemeleşişi ýaly çemeleşýär. Ol ilki bilen kagyzdaky çyzylan pikirlerden başlaýar, soňra bolsa olary takyklyk we duýgudaşlyk bilen manyny ýetirýän sanly hekaýalara öwürýär. Bu iş ÝUNISEF-iň Türkmenistandaky tagallalaryny gönüden-göni goldaýar, bu ýerde esasy üns çagalaryň we ýaşlaryň durmuşyny gowulandyrmaga, inkluziw bilimi ösdürmäge, çagalygyň irki döwrüni ösdürmegi goldamaga we has inkluziw jemgyýetleri gurmaga gönükdirilendir. Höwes we ÖsüşMaýa üçin bu işiň durmuşa geçirilişini görmek, höwesiň hakyky zada öwrülýän ýeridir. “Maglumatlaryň kimdir biriniň durmuşynda öwrülişikli pursat bolmaga mümkinçiliginiň bardygyna ynanýaryn” diýip, Maýa aýdýar. Ahyrsoňunda, Maýa meýletinçiligi iki taraplaýyn tejribe hökmünde görýär – sen berýärsiň we sen ösýärsiň. Edil Ýowar ýaly, Türkmenistandaky meýletinçilik ruhy hem adamlaryň biri-birine goldaw bermek üçin jemlenmegine esaslanýar. Geçen ýyl Türkmenistandaky ÝUNISEF maýyplygy bolan çagalar üçin başlangyç başlap, tennisi ýaşlar üçin inkluziw sport görnüşi hökmünde girizdi. Ýakynda maýyplygy bolan çagalar üçin inkluziw tennis maksatnamasyna bolan sapar Maýanyň işindäki öwrülişikli pursat boldy. “Olaryň şatlygyna we täze tapan maksatduýgusyna şaýat bolmak, biziň işimiziň täsirini güýçli görkezýär. Çagalaryň gözlerindäki bagt uçgunyny görmekden has gowy kanagatlanma ýokdur.” Şunuň ýaly pursatlar onuň işini has-da anyk we duýulýan edýär. Maýa üçin meýletinçilik diňe bir bermekden ybarat däl. Ol şeýle hem ösmek, öwrenmek, arabaglanyşyk gurmak we dünýä başgaça garaýyş bilen seretmek baradadyr. Maýa uzak ýyllyk däp-dessury döwrebap usulda dowam etdirýär.
1 of 5
Waka
07 maý 2026
Serçeleriň gaýdyp gelýän ýeri: Türkmenistanda ýaş mekdep okuwçysynyň howa çözgüdi
Dünýäniň köp sebitlerinde çalt şäherleşme we daşky gurşawyň üýtgemegi adamlaryň we haýwanat dünýäsiniň garaşly bolan tebigy ýaşaýyş ýerlerini özgerdýär. Türkmenistanda bu üýtgeşmeler olaryň sebäplerini düşünmäge we jogap tapmaga synanyşýan ýaşlar tarapyndan hem görülýär.55-nji orta mekdepde 7-nji synp okuwçysy Öwezmyrat Sapargeldiýew ýönekeý, ýöne möhüm üýtgeşmäni görüp başlady: töweregindäki serçeleriň sanynyň azalmagy. Sebäpleri bilen gyzyklanyp, ol olaryň özüni alyp barşyny has ýakyndan synlamaga başlady. Öwezmyrat biologiýa mugallymy Anna Şamowanyň ýolbaşçylygynda uzak wagtlap adamlaryň ýanynda ýaşan öý serçesiniň duçar bolýan kynçylyklaryny öwrendi.Onuň açan zatlary giň sebitleýin meýli görkezýär.Şäher ösüşi, temperaturanyň üýtgemegi we elýeterli höwürtge ýerleriniň we iýmit çeşmeleriniň üýtgemegi köp ýurtlarda guşlaryň populýasiýasyna täsir edýär. Bu faktorlar serçeler ýaly görnüşleriň ýaşamagy we köpelmegi üçin garaşly bolan näzik deňagramlylygy bozýar."Serçeleri synlamaga başlanymda, olaryň üýtgeýän daşky gurşawa uýgunlaşmakda kynçylyk çekýändigini gördüm. Men olara kömek etmek we olaryň ýok bolmagynyň öňüni almak isledim" diýip, Öwezmurad aýdýar.Hereket etmäge höwesli Öwezmurad "Howa şertlerine çydamly şertlerde höwürtgelemek" atly taslamasyny işläp düzdi.Taslama amaly we innowasion çözgütlere esaslanýar: howa şertlerine çydamly guş öýleri has howpsuz we durnukly höwürtgelemek şertlerini üpjün etmek üçin niýetlenen. "Sendwiç gurluşyny" ulanyp, höwürtgeler agaç gatlaklaryny garaharsaň, ot ýa-da köpük ýaly izolýasiýa materiallary bilen birleşdirip, içki temperaturany kadalaşdyrýar.Netijeler hem höweslendiriji, hem-de ölçäp bolýan boldy. Höwürtgeler içki temperaturany 4,5°C peseltdi we jüýjeleriň ýaşamagyny 35 göterim ýokarlandyrdy, bu bolsa ýerli uýgunlaşdyrylan ýönekeý çözgütleriň biodürlüligi nähili goldap biljekdigini görkezdi."Bu taslama ylmy pikirlenişiň ýönekeý gözegçiliklerden başlap, amaly çözgütlere nähili alyp barýandygyny görkezýär. Öwezmurad diňe meseläni öwrenmedi - ol ony çözmek üçin işledi" diýip, onuň mugallymy Anna Şamowa aýdýar.Synpda öwrenmekden howa hereketine çenli: BMGÖM-niň "Howa gutusy" başlangyjyÖwezmuradyň işi ýaşlaryň arasynda howa bilimini güýçlendirmek boýunça giň tagallalaryň bir bölegidir.Onuň taslamasy BMG-niň Ösüş maksatnamasynyň (BMGÖM) Russiýa Federasiýasynyň Matsatlaýyn gaznasynyň goldawy bilen amala aşyrylan "Durnukly ösüş maksatlaryna ýetmek üçin howa bilimi we howa hereketi (Howa gutusy)" sebit başlangyjyndan ylham aldy we goldady.Dünýäde 17 dilde elýeterli we müňlerçe mekdepde ulanylýan Howa gutusy maksatnamasy on müňlerçe okuwça ýetdi we 7000-den gowrak mugallymy taýýarlady. Maksatnama okuwçylara we mugallymlara interaktiw gurallar we amaly bilimler bermek arkaly Gündogar Ýewropada, Merkezi Aziýada we Günorta-Gündogar Aziýada howa sowatlylygyny ösdürýär.Bu başlangyjyň kömegi bilen Öwezmurad ýaly okuwçylar diňe bir howanyň üýtgemegi barada öwrenmän, eýsem öz jemgyýetlerinde çözgütleri tapmaga hem goşant goşýarlar.Şeýle-de sebitdäki dürli ýurtlardan gelen deň-duşlary bilen arkalaşyp, maksatnamanyň çäginde Öwezmurad Taýlandda geçirilen Halkara howa olimpiadasyna hem gatnaşdy. Onuň üstünlikleri oňa Taýlandda geçirilýän halkara bilim maksatnamasyna gatnaşmaga mümkinçilik berdi, şol ýerde gatnaşyjylar pikir alyşdylar we howa kynçylyklaryna täze çemeleşmeleri öwrendiler."Beýleki ýurtlardan gelen okuwçylar bilen duşuşanymda, biziň hem şuňa meňzeş kynçylyklar bilen ýüzbe-ýüz bolýandygymyzy gördüm. Bu meni işlemegi dowam etdirmäge we täze pikirler döretmäge ylhamlandyrdy" - ol diýýär. Öwezmuradyň ekologiýa taslamasy soňra 2026-njy ýylyň 1-nji aprelinde Aşgabatdaky BMG-niň binasynda geçirilen "Howa gutusy" başlangyjynyň jemleýji hünär okuwynda görkezildi. Taslama uly gyzyklanma döretdi, gatnaşyjylaryň gyzgyn goldawyna mynasyp boldy we howa bilimini ösdürmek we ýaşlary çekmek boýunça giň tagallalaryň bir bölegi hökmünde ykrar edildi.Çäre bilim işgärlerini, bilermenleri we hyzmatdaşlary bilim alyşmak we howa biliminde hyzmatdaşlygy güýçlendirmek üçin bir ýere jemledi.Hünär okuwyny açyp, BMGÖM-niň Türkmenistandaky Hemişelik wekili Narine Saakýan howanyň üýtgemegi meselesini çözmekde bilimiň ähmiýetini nygtady:"Howanyň üýtgemegi häzirki döwrüň esasy global meseleleriniň biri bolmagynda galýar. Jogap, esasan, bilime nähili netijeli maýa goýýandygymyza we daşky gurşaw barada habarlylygy, esasanam ýaşlaryň arasynda nähili ösdürýändigimize baglydyr. "Howa gutusy" bilim gurallarynyň diňe bir howa kynçylyklaryny düşünmän, eýsem hereket etmäge taýýar bolan nesli kemala getirmäge nähili kömek edýändiginiň aýdyň mysalydyr."Russiýa Federasiýasynyň Turkmenistandaky Adatdan daşary we Ygtyýarly ilçisi Iwan Wolynkin şeýle belledi:"2012-nji ýylda Russiýa Federasiýasynyň hökümetiniň gönüden-göni gatnaşmagy bilen başlanan bu taslama Merkezi Aziýa ýurtlarynda ýaş nesiller arasynda daşky gurşaw barada habarlylygy we medeniýeti ýokarlandyrmak üçin netijeli gural bolmagynda galýar."Çäräniň yzy bilen Öwezmyradyň başlangyjy giň "Howa gutusy" maksatnamasynda goşmaça ykrarnama aldy: Russiýa Federasiýasynyň Turkmenistandaky ilçihanasy onuň işine ýokary baha berdi we taslamanyň mundan beýläk-de ösdürilmegine, şol sanda tehniki we maliýe kömegi arkaly goldaw berjekdigini tassyklady.Kiçi Hereketler, uly täsirHäzirki wagtda mekdeplerde peýda bolan kiçi agaç höwürtgeler has möhüm zadyň nyşanyna öwrüldi. Olar ýaşlaryň gyzyklanmasyny, jogapkärçiligini we daşky gurşaw meselelerini çözmekde artýan roluny özünde jemleýär.Öwezmyrat henizem mekdep okuwçysy, ýöne onuň mysaly howanyň üýtgemegine garşy göreşde möhüm ädimleriň hemişe uly serişdeleri ýa-da çylşyrymly tehnologiýalary talap etmeýändigini subut edýär. Olar synlamak, öwrenmek we hereket etmek üçin ýönekeý isleg bilen başlaýar.Serçeler täze, howpsuz öýlerine gaýdyp gelenlerinde, bize möhüm ýatlatma galdyrýarlar: bilim, alada we hyzmatdaşlyk bilen goldanylýan iň kiçi işler hem biziň ekoulgamlarymyzy dikeldip biler. Şonda guşlaryň şatlykly aýdym-sazlary ýene-de her birimiz üçin endik bolar.
1 of 5
Waka
20 aprel 2026
Däp-dessurlardan üýtgeşmä: Merkezi Aziýada meýletinçiligi täzeden gözden geçirmek
Gazaklarda bir söz bar — Asar. Ol ýönekeý, ýöne güýçli düşünjäni aňladýar: kimdir biri kömege mätäç bolsa, jemgyýet bilelikde ýardama gelýär. Hiç hili şertnama ýok, resmi düzgünler ýok — diňe adamlaryň biri-birine goldaw bermegi.Bu ruh ýitip gitmedi. Gaýtam, ol has-da güýçlendi. Soňky birnäçe ýylyň dowamynda Gazagystan meýletinçiligi ösdürmek üçin maksadalaýyk ädimleri etdi — 2020-nji ýyl Meýletinçiler ýyly diýip yglan edildi, 2024-nji ýyl Garaşsyz Döwletleriň Arkalaşygynda (GDA) Meýletin hereketiň ýyly hökmünde öňe sürüldi, şeýle hem 2026-njy ýyly Durnukly ösüş üçin Halkara meýletinçiler ýylyna öwürmek ugrunda itergi döretmek ýaly işler edildi.Üns çekýän zat diňe bir maksatlaryň giňligi däl, eýsem olaryň durmuşa geçirilmegidir. Gazagystanda meýletinçilik goşmaça iş hökmünde görülmeýär. Ol dürli ugurlarda — tebigy betbagtçylyklara garşy göreşmekde, bilimde, daşky gurşawy goramakda, saglygy goraýyşda ýa-da gözleg we halas ediş işlerinde — işleriň alnyp barylşynyň bir bölegi hökmünde ornaşdyrylýar. Ministrlikler, ýerli häkimiýetler we meýletinçiler torlary gitdigiçe köp bilelikde işleşýärler.Täze Konstitusiýanyň 31-nji maddasynda meýletinçiligi höweslendirmek arkaly Gazagystan has giň pikir hem öňe sürýär: meýletinçilik jemgyýetçilik we institusional taýdan möhümdir. Jemgyýetçilik işjeňligini güýçlendirmek isleýän ýurtlar üçin bu gyzykly bir nusga bolup hyzmat edýär.Bu ösüş aýratynlykda bolup geçmeýär. Dünýä boýunça meýletinçilik çylşyrymly we çalt üýtgeýän meseleleriň çözgüdi üçin çeýe we peýdaly ýol hökmünde täzeden açylýar.Adaty gatnaşygyň görnüşleri henizem möhümdir. Jemgyýetçilik arassalaýyş çäreleri we agaç ekmek ýaly işler daşky gurşawy goramagyň esasy bolup galýar. Emma şolaryň ýany bilen täze görnüşler hem ýüze çykýar. Onlaýn meýletinçilik çalt ösýär — adamlara öz başarnyklaryny hödürlemäge, bilim paýlaşmaga we serhetleriň daşynda hyzmatdaşlyk etmäge mümkinçilik berýär.2024-nji ýylda Birleşen Milletler Guramasynyň Meýletinçileri tarapyndan taýýarlanan “Merkezi Aziýada meýletinçiligiň ýagdaýy” baradaky hasabatdan belli bolşy ýaly, biziň sebitimiz dünýäde bolup geçýän bu üýtgeşmeleri özünde görkezýär, şol bir wagtyň özünde özara goldaw däplerine daýanýar. Hökümetler, raýat jemgyýeti, işewür guramalary we jemgyýetler has ulgamlaýyn hyzmatdaşlyk edýärler we meýletinçilik daşky gurşawy goramakdan başlap, bilim, durmuş hyzmatlary we adatdan daşary ýagdaýlar ýaly dürli ugurlarda giňden ykrar edilýär.Emma muňa garamazdan, bir gapma-garşylyk bar.Meýletinçiler ähli ýerde bar — olar howplary azaltmak, ekoulgamlary goramak, hyzmatlary goldamak ýaly möhüm işleri ýerine ýetirýärler. Emma olaryň goşantlary köplenç milli ulgamlarda görünmeýär. Olar duýulýar, ýöne hemişe hasap edilmeýär. Gadry bilinýär, ýöne hemişe goldanylmaýar.2026-njy ýylyň “Dünýä meýletinçiligiň ýagdaýy” hasabatynyň esasy pikiri şu: meýletinçiligi ykrar etmek diňe sagatlary sanamak däl. Bu meýletinçileriň jemgyýetçilik jebisligini nädip güýçlendirýändigine, durnuklylygy nädip ýokarlandyrýandygyna we ýurtlaryň ösüşine nähili goşant goşýandygyna düşünmekdir.Merkezi Aziýa üçin bu aýratyn möhümdir. Sebitde güýçli raýdaşlyk binýady bar bolsa-da, ony doly peýdalanmak üçin bu däpler ykrar edilmegi, maglumatlar we maýa goýumlar bilen utgaşdyrylmalydyr. Meýletinçilere okuw gerek. Ulgamlara utgaşdyryş gerek. Goşantlar syýasatlarda we meýilnamalarda öz beýanyny tapmalydyr.Meýletinçilik diňe ýagşy niýet bilen çäklenmeli däl. Ol ýurtlaryň mümkinçiliklerini ösdürmegiň bir bölegine öwrülip biler.Şeýle hem bu ýerde Birleşen Milletler Guramasynyň orny hem üýtgeýär.Birleşen Milletler Guramasynyň Ösüş Maksatnamasy arkaly biz hökümetler bilen meýletin işleri milli ösüş, howa we daşky gurşaw strategiýalaryna goşmak ugrunda işleýäris — şeýlelik bilen meýletinçiler diňe boşluklary doldurman, eýsem jemgyýetçilik ulgamlaryny güýçlendirýärler. BMG-niň Meýletinçileri arkaly bolsa, biz başarnykly, dürli we barha sanlylaşýan meýletinçileri herekete getirýäris — zerurlyklar bilen mümkinçilikleri utgaşdyrýarys, gatnaşmagy giňeldýäris we olaryň işiniň netijeliligini üpjün edýäris.Merkezi Aziýada şuňa meňzeş çemeleşmeler eýýäm milli we sebit derejesinde ornaşyp başlady. Mysal üçin, Aral deňziniň töwereginde meýletinçiler, şol sanda BMG-niň meýletinçileri hem daşky gurşawy dikeltmekde we jemgyýetleriň durnuklylygyny güýçlendirmekde iş alyp barýarlar.Emma bu ýerde saklanmaly däl.Daşky gurşaw töwekgelçilikleri serhet tanamaýar, şonuň ýaly çäreler hem serhet bilen çäklenmeli däl. Bu diňe bir wagtlaýyn kampaniýalar barada däl. Meýletinçilik degişli derejede goldanylsa we syýasatlar bilen utgaşdyrylsa, ol uzak möhletli mümkinçilikleri döredip biler.Şonuň üçin 2026-njy ýyl möhümdir.Durnukly ösüş üçin Halkara meýletinçiler ýyly diňe bir habarlylygy ýokarlandyrmak çäresi bolmaly däl. Ol öwrülişik nokady bolup biler. Merkezi Aziýanyň ösüşinde meýletinçiligi has täsirli, has giň gerimli we has görünýän etmek milli we sebit ulgamlaryna maýa goýmak üçin mümkinçilikdir.Netijede, bu sebitde meýletinçiligiň taryhy täze däl. Täze zat — Astana şäherinde geçirilen Sebitleýin ekologik sammit ýaly pursatlaryň däpleri has kuwwatly bir güýje – gurluş taýdan guramaçylykly, ykrar edilen we serişdeler bilen üpjün edilen durnukly ösüş güýjüne öwürmek mümkinçiligini döretmegindedir.Bu mümkinçilikden peýdalanman bolmaz.Awtorlar: Haoliang Xu — Birleşen Milletler Guramasynyň Ösüş Maksatnamasynyň dolandyryjysy, Toýly Kurbanow — BMG-niň Meýletinçileriniň ýerine ýetiriji utgaşdyryjysy.
1 of 5
Waka
27 mart 2026
Sanly tehnologiýalar Türkmenistanda inçekesel bejergisine çemeleşmeleri nähili üýtgedýär
Köp ýyllaryň dowamynda inçekesel hassalaryna berilýän kömeginiň standarty saglygy goraýyş edarasyna her gün baryp görmekdi, şol ýerde şepagat uýasy hassanyň bellenen dermanlary kabul edýändigini şahsy gözegçilik edýärdi. Bu bejerginiň berjaý edilmegine gözegçilik etmäge kömek etdi, ýöne bu örän kyndy.Häzirki wagtda inçekesel bejergi maksatnamalary döwrebap gurallary - akylly gerdejik gutularyny (smart-pillbox) we bejergi üçin wideo kömekli platformalary (VST) ulanmaga başlaýar. Bu täze usullar has çeýe we hassalaryň zerurlyklaryna ileri tutulýar. Saglyk öýüne ýa-da inçekesel hassahanasyna barmagyň ýerine, adamlar indi öýde goldaw alyp bilerler, bu bolsa tutuş amaly has ýönekeýleşdirýär we has amatly edýär.Bu tehnologiýalar näme?Akylly gerdejik gutusy (smart-pillbox) dermanlary saklamak üçin elektron enjamdyr. Ol inçekesel dermanynyň indiki möçberini kabul etmeli wagty gelende duýduryş berýär. Ulgam gutynyň açylan wagtyny takyk ýazyp alýar we bu maglumatlary saglygy goraýyş edarasyndaky şepagat uýasyna iberýär. Bu bolsa ýurduň dürli künjegindäki lukmanlara we şepagat uýalaryna hassanyň dermanlaryny kabul edýändigini ýa-da kabul etmeýändigini uzakdan gözegçilik etmäge mümkinçilik berýär.Wideo kömekli bejergi (VST) gözegçilik edilýän bejerginiň döwrebap alternatiwasydyr. Näsaglar, adatça, dermanlaryny saglygy goraýyş edarasynda her gün alýan bolsalar-da, VST saglygy goraýyş işgärlerine işgärlerine bu amala uzakdan gözegçilik etmäge mümkinçilik berýär.Amatlylyk, netijelilik we gatnaşykSanly gurallara geçmek bejergi alýanlar we bejergi berýänler üçin uly artykmaçlyk berýär.Näsaglar üçin bu, esasan, wagty we mertebesini saklamak mümkinçiligidir. Iň esasysy, her gün saglyk öýüne ýa-da inçekesel hassahanasyna gitmek zerurlygyny aradan aýyrýar."Bu nähili rahatlykdy - indi kimdir biri meniň dermanlarymy içýändigimi görüp bilsin diýip, ýol üçin bir sagatdan gowrak wagt sarp etmeli däldi" diýip, 44 ýaşly Anjela aýdýar. "Öňler şeýledi: çagalary irden mekdebe taýýarlap, mekdebe gidýärdim. Şol wagt ýollarda ulaglar köp, hemmeler işe howlukýar. Saglygy goraýyş edarasyna ýol bir sagatdan gowrak, käte iki sagatdan hem köp wagt alýardy - örän amatsyzdy. Ol ýerde men bellenen ähli gerdejikleri birbada ýuwudyp, işlerimi etmek üçin öýe gaýdyp gidýärdim. Bilşiňiz ýaly, inçekeseli bejermek kyn, dermanlar güýçli we ýaramaz täsirleri bar. Öýe barýarkam köplenç özümi erbet duýýardym we tutuş gün zaýalanýardy: stress, dartgynlyk we hiç zada ýetişemokdym. VST-niň kömegi bilen hemme zat üýtgedi: çagalary mekdebe rahatlyk bilen alyp gidip, gaýdyp gelip, dogry ertirlik naharyny iýip, öýde dermanlarymy içip bilýärin. Lukman hatda möçberi irden we günortan bölmäge rugsat berdi. Men özümi has janly duýýaryn we öý işleri we uzakdan işlemek üçin güýjim bar." Mundan başga-da, bu tehnologiýalar hassalara örän zerur bolan gizlinligi üpjün edýär. Köpler üçin saglygy goraýyş edarasyna gündelik baryp görmek keselini açyk yglan etmek ýalydyr. Wideo goldaw we akylly gerdejik gutulary öýde gizlin bejergi almaga mümkinçilik berýär, bu bolsa inçekesel bilen baglanyşykly stigma garşy göreşmekde uly kömek edýär.20 ýaşly talyp Mährijemal akylly gerdejik gutusynyň bejergisini gizlin saklamaga nähili kömek edendigini düşündirýär: "Mesele meniň kesel kesgidimi gizlemeýänligimde däl. Köp adamlar meniň daýymyň inçekesel bilen keselländigini we maňa hem doganyma hem onuň ýokuşandygyny bilýärler. Emma men her gün hassahana barýarkam goňşularyma ýa-da tanyşlaryma duş gelip, olaryň çekinjeňligini görmek islemeýärin. Käwagt adamlaryň maňa gynanýan ýaly ýa-da diňe inçekeselden başga näme hakda gürleşmelidigini bilmeýän ýaly bolýar. Bu bolsa meniň özüme bolan ynamyma hemişe täsir edýär. Akylly gerdejik gutusy meniň üçin şeýle ýagdaýlardan gaça durmagyň bir usulyna öwrüldi - ol maňa bejergimde ynamymy we durnuklylygy saklamaga kömek etdi. Şeýle hem, men sagalmagyma üns berip bilýärin, şonuň üçin mümkin boldugyça çalt uniwersitetde okuwyma dolanyp bilerin."Sanly gurallaryň saglygy goraýyş işgärleri üçin wagtyny boşatmagy hem möhümdir. Olar indi irdenlerini otaglarynda hassalary garaşyp geçirmeli däl.Şepagat uýasy Oguljennet şeýle paýlaşýar: "Men öňler tutuş irdenimi otagymda hassalary garaşyp geçirýärdim. Indi men günortan VST ýazgylaryny çalt gözden geçirip, boş wagtymy hakykatdanam maňa mätäç hassalara sarp edip bilýärin".Barlaglar şeýle tehnologiýalaryň bejergä ygrarlylygy we üstünligi ýokarlandyryp biljekdigini hem görkezýär. Päsgelçilikler we kynçylyklarElbetde, sanly gurallar panaseýa däl. Iş ýüzünde olaryň ornaşdyrylmagy hem belli bir kynçylyklary döredýär.Mysal üçin, 63 ýaşly Şöhrat: "Gerdejik gutusy gowy zat. Emma men ony nähili ulanmalydygyny ýa-da işleýändigini nädip barlamalydygyny düşünmeýärin. Hassahana gitmek meniň üçin has rahat. Ol ýerde men ähli zady dogry kabul edýändigimi anyk bilýärin we islendik goşmaça täsirleri başdan geçirsem ýa-da başga bir zat meni biynjalyk edýän bolsa, diri adam bilen maslahatlaşyp bilýärin" diýip boýun alýar.Milli inçekesele garşy göreş maksatnamasynyň işgärleri - lukmanlar we şepagat uýalary - her gün hassalara kömek edýärler: tehnologiýany nädip ulanmalydygyny düşündirýärler we VST-leri ýa-da akylly gerdejik gutularyny ulananda ýüze çykyp biljek islendik kynçylyklary çözýärler. Şeýle-de bolsa, käbir hassalar hassahana baryp, saglygy goraýyş işgärleri bilen şahsy gatnaşykda bolmagyň köne, tanyş modelini halaýarlar. Tejribe görkezýär: akylly gerdejik gutulary we wideo goldaw däp bolan ulgamyň ornuny tutmaýar, eýsem täze, ýokary netijeli guraldyr. Şeýle-de bolsa, olar paýhasly ulanylmaly. Bu tehnologiýalaryň esasy gymmaty, olaryň şahsylaşdyrylan bejergini almaga mümkinçilik bermeginde — stigmany azaltmagynda, wagty we serişdeleri tygşytlamagynda we ahyrsoňy öz bejergisini dolandyrmak isleýänlere ygtyýar bermeginde.Saýlamalary giňeltmekGibrid ulgam iň netijeli bolup biler. Tehnologiýa taýdan başarnykly hassalar üçin VST we akylly gerdejik gutusy durmuşy has ýeňilleşdirip biler. Ýaşuly hassalar ýa-da däp bolan bejeriş usullaryna öwrenişenler saglygy goraýyş edaralaryna baryp, saglygy goraýyş işgärleri bilen gönüden-göni aragatnaşyk saklap bilerler.Lukman Ýazgüliň belleýşi ýaly: "Inçekesel bejergisini alýan hassalar islendik ýagdaýda aýlyk barlaglara gelýärler. Bu lukmana bejergini gözegçilik etmäge, dermanlaryň ýaramaz täsirlerini ýa-da beýleki saglyk meselelerini barlamaga mümkinçilik berýär. Şeýle hem, bu duşuşyklarda olar hemişe öz aladalaryny - stres, maşgala kynçylyklary, islendik zady - ara alyp maslahatlaşyp, gerek bolsa maslahat ýa-da goldaw alyp bilerler."Inçekesel bejergisiniň geljegi sanly gurallar bilen ýüzbe-ýüz aragatnaşyk arasyndaky saýlaw däl. Bu tehnologiýany hassalara we lukmanlara ygtyýar bermek, olara bilelikde iň gowy netijä ýetmäge kömek etmek bilen baglanyşyklydyr.
1 of 5
Press reliz
02 iýun 2026
Türkmenistan Halkara çagalary goramak gününi inklýuziw festiwal bilen belledi
Çäre çagalaryň hukuklaryny dabaralandyrmak we olaryň abadançylygyny interaktiw okuw, döredijilik we oýunlar arkaly ösdürmek maksady bilen döwlet edaralarynyň wekillerini, BMG-niň agentliklerini, diplomatik jemgyýeti, raýat jemgyýeti guramalaryny, ene-atalary we çagalary bir ýere jemledi.Festiwal görnüşinde guralan çärede BMG-niň agentlikleri, şol sanda ÝUNISEF, BMGÖM, BSGG, UNFPA, BMG-niň Neşe serişdeleri we jenaýatçylyk baradaky müdirligi we BMG-niň Adam hukuklary boýunça Ýokary komissarynyň müdirligi tarapyndan alnyp barlan tematik işjeňlik meýdançalary döredildi. Bu meýdançalarda çagalar öz hukuklary, sagdyn durmuş ýörelgeleri, daşky gurşawy goramak we inklýuziýa barada bilimlerini artdyrmak mümkinçiligine eýe boldular. Açylyş dabarasynda çykyş eden BMG-niň Türkmenistandaky Hemişelik utgaşdyryjysy Dmitriý Şlapaçenko bu günüň diňe bir baýramçylyk däl, eýsem herekete çagyrýan gün hem bolup durýandygyny belläp, her bir çaganyň saglyga, bilime, howpsuzlyga we mynasyp geljege bolan hukugynyň bardygyny nygtady.“Şu gün Aşgabat seýilgähinde geçirilýän festiwal oýun, döredijilik we özara gatnaşygyň üsti bilen çagalary öz hukuklary, sagdyn durmuş ýörelgeleri, daşky gurşawy goramak we birek-birege hormat goýmak ýaly möhüm meseleler boýunça işjeň gatnaşdyrmagyň aýdyň mysalydyr.”ÝUNISEF-iň Türkmenistandaky wekili Jalpa Ratna öz çykyşynda çagalaryň abadançylygyny ilerletmekde hyzmatdaşlygyň ähmiýetini ýene-de bir gezek tassyklady:“Her bir çaganyň sagdyn, howpsuz, goldawly şertlerde ulalmaga we öz mümkinçiliklerini doly amala aşyrmaga hukugy bardyr. Muny gazanmak üçin berk hyzmatdaşlyk zerurdyr.” Festiwal şeýle hem inklýuziýa bolan berk ygrarlylygy görkezdi we dürli mümkinçiliklere eýe bolan çagalaryň gatnaşyp, özlerini erkin beýan edip bilýän giňişligini döretdi.Gatnaşyjylar çagalaryň hukuklary boýunça bilim beriji oýunlara, howanyň üýtgemegi baradaky maglumat beriş sapaklaryna, saglyk boýunça işjeňliklere, döredijilik ussatlyk sapaklaryna we sport çärelerine gatnaşdylar. Bu işjeňlikleriň ählisi çagalaryň ösüşini goldamaga, inklýuziýany pugtalandyrmaga we olaryň jemgyýetçilik durmuşyna işjeň gatnaşygyny höweslendirmäge gönükdirildi.BMG-niň Türkmenistandaky edarasy her bir çaganyň gülläp ösmegi, ulalmagy we öz mümkinçiliklerini doly amala aşyrmagy üçin milli tagallalary goldamak boýunça öz üýtgewsiz ygrarlylygyny ýene-de bir gezek tassyklady. Dowam edýän tagallalaryň çäklerinde hyzmatdaşlar tomus möwsüminiň dowamynda çagalaryň hukuklary boýunça tomusky lagerleri we maglumat beriş kampaniýalary ýaly çäreleri dowam edip, çagalaryň ösüşini we abadançylygyny mundan beýläk hem ilerletmäge ýardam ederler.
1 of 5
Press reliz
13 maý 2026
HZG we ÝB Türkmenistanda mynasyp zähmeti ilerletmek hem-de çaga zähmetiň we mejbury zähmetiň öňüni almak boýunça taslama badalga berdiler
AŞGABAT – Halkara Zähmet Guramasy (HZG), Ýewropa Bileleşigi (ÝB) we milli gyzyklanýan taraplar bilen hyzmatdaşlykda "Türkmenistanda mynasyp zähmeti ilerletmek hem-de çaga zähmetiň we mejbury zähmetiň öňüni almak" atly taslama badalga berdiler. 2026-njy ýyldan 2027-nji ýyla çenli dowam etjek we ÝB tarapyndan maliýeleşdirilýän Halkara Zähmet Guramasy tarapyndan durmuşa geçirilýän bu başlangyç, esasanam, Türkmenistanyň pagta pudagynda mynasyp işi höweslendirmek bilen birlikde, çaga zähmetiň we mejbury zähmetiň öňüni almaga gönükdirilen.Ol kanunçylyk binýadynyň kämilleşdirilmegine, halkara zähmet ülňüleriniň ornaşdyrylmagyna, şeýle hem zähmet hukuklarynyň bozulmalarynyň öňüni almak we olary çözmek üçin institutsional mümkinçilikleriň pugtalandyrylmagyna goldaw berer. Bu taslama esasy milli we halkara çarçuwalaryna, şol sanda 2030-njy ýyla çenli Türkmenistanyň Zähmet bazaryny ösdürmegiň konsepsiýasyna, Türkmenistanyň Hökümeti bilen Halkara Zähmet Guramasynyň arasynda hyzmatdaşlyk etmek boýunça çäreleriniň Ýol Kartasyna we Türkmenistanyň Hökümetiniň we Birleşen Milletler Guramasynyň arasynda durnukly ösüş ugrunda 2026-2030-njy ýyllar üçin Hyzmatdaşlygyň Çarçuwaly Maksatnamasyna laýyk gelýär.Çäräni açyp, Türkmenistanyň Hökümetiniň, ÝB-niň we Halkara Zähmet Guramasynyň wekilleri hyzmatdaşlykda anyk öňegidişlikleri gazanmagyň möhümdigini nygtadylar. “Bu taslama, esasanam pagta pudagynda çaga zähmeti we mejbury zähmetiň öňüni almak we mynasyp işi ösdürmek boýunça Türkmenistanyň berk ygrarlylygyny görkezýär” diýip, Zähmet we ilaty durmuş taýdan goramak ministriniň orunbasary Halbibi Täçjanowa belledi.Bu başlangyç Ýewropa Bileleşigi bilen Türkmenistanyň arasyndaky giň hyzmatdaşlygynyň bir bölegidir. “Ol zähmet we adam hukuklaryny öňe sürýär, şol bir wagtyň özünde durnukly we inklýuziw ykdysady ösüşi goldaýar” diýip, Ýewropa Bileleşiginiň Türkmenistandaky ilçisi Beata Peksa aýtdy.ÝB BMG-nyň Durnukly Ösüş Maksatlarynda öz beýanyny tapan we Ýewropa Komissiýasynyň 2022-nji ýyldaky "Ählumumy adalatly geçiş we durnukly dikeldiş üçin bütin dünýäde mynasyp iş" atly Beýannamasynda tassyklanan, HZG tarapyndan işlenip düzülen mynasyp işiň umumy konsepsiýasyny goldaýar.Bu taslama milli derejedäki syýasy goldawy ýerli derejede amaly hereketler bilen utgaşdyrýar we uzak möhletli ulgamlary güýçlendirmek bilen birlikde ýerlerde anyk we ölçenip bolýan netijeleri gazanmaga gönükdirilendir.“Taslama pagta ýygymynda işleriň meýletin, adalatly we howpsuz şertlerde alnyp barylmagyny, şeýle hem işçileri goramak boýunça netijeli ulgamlaryň hereket etmegini üpjün etmäge gönükdirilendir” diýip, HZG-nyň Baş edarasynyň mejbury zähmet meseleleri boýunça tehniki hünärmeni Miranda Faýerman aýtdy. Bu başlangyjyň institutlary güýçlendirmek we işçileriň habarlylygyny ýokarlandyrmak arkaly mynasyp zähmet tejribeleriniň ornaşdyrylmagyna goşant goşmagyna, şeýle hem taslamanyň Türkmenistanda has durnukly ykdysady ösüşi goldamagyna we ýurduň dünýäde jogapkärli hem-de bäsdeşlige ukyply hyzmatdaş hökmünde ornuny pugtalandyrmaga ýardam bermegine garaşylýar. Has giňişleýin maglumat üçin şu salgy boýunça habarlaşyň:Oksana Lipkanu, Taslama Dolandyryjysy, Halkara Zähmet Guramasy lipcanu@ilo.org
1 of 5
Press reliz
01 aprel 2026
Türkmenistan we BMG durnukly ösüşiň ileri tutulýan ugurlary boýunça strategik hyzmatdaşlygy ara alyp maslahatlaşdy
Duşuşyk Türkmenistanyň Durnukly ösüş maksatlarynyň (DÖM) ýerine ýetirilişi boýunça Üçünji Meýletin milli synyna taýýarlyk işleriniň başlanmagyna, onuň netijeleriniň 2027-nji ýylyň iýul aýynda BMG-niň Ykdysady we Durmuş Geňeşiniň (ECOSOC) çäginde geçiriljek Ýokary derejeli syýasy forumda hödürlenmegine, şeýle hem ýaşlar syýasaty we metan zyňyndylaryny azaltmak boýunça bilelikdäki maksatnamalaryň meselelerine bagyşlandy. Duşuşygy açyp, Türkmenistanyň Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary, Daşary işler ministri Raşid Meredow Strategik maslahatlar geňeşi görnüşindäki Türkmenistanyň we BMG-niň arasyndaky dowamly dialogyň ähmiýetini belläp geçdi. Ol bu görnüşiň ileri tutulýan ugurlar boýunça hyzmatdaşlygy pugtalandyrmakda netijeliligini subut edendigini nygtady.Gatnaşyjylar Meýletin milli synyň taýýarlanylmagynyň ýurduň DÖM-e ýetmekde gazanan ösüşini bahalandyrmakda, DÖM-i milli syýasata has giňden ornaşdyrmakda, şeýle hem halkara öňdebaryjy tejribeleri milli hasabatlylyk ulgamynda ulanmakda möhüm tapgyrdygyny bellediler. Şeýle-de maglumatlaryň elýeterliligini ýokarlandyrmak we milli hasabat beriş mehanizmlerini kämilleşdirmek meselelerine aýratyn üns berildi. Ara alyp maslahatlaşmalar Türkmenistanyň we BMG-niň arasynda 2030-njy ýyla çenli Durnukly ösüş boýunça Gün tertibini öňe ilerletmekde güýçli we netijeli hyzmatdaşlygyň bardygyny görkezdi. BMG-niň Türkmenistandaky Hemişelik utgaşdyryjysy Dmitriý Şlapachenko öz çykyşynda BMG ulgamynyň Türkmenistanyň Üçünji Meýletin milli synyny taýýarlamaga doly taýýardygyny tassyklady. “Bilelikde biz Meýletin milli syny taýýarlamak boýunça uly tejribe topladyk we BMG ulgamy bu işi ýene-de goldamaga taýýar. Soňky ýyllarda gazanylan giň maglumat binýadyny göz öňünde tutup, indiki synyň Türkmenistanyň kabul eden ähli DÖM-ini öz içine almagyny teklip edýärin. Şeýle hem BMG-niň Statistika bölümi tarapyndan tassyklanan DÖM görkezijileriniň halkara usulyýetini ornaşdyrmak boýunça işleri güýçlendirmegi möhüm hasaplaýaryn. Bu milli hasabatlaryň hilini ýokarlandyrmaga hem-de Türkmenistanyň DÖM indeksindäki ornuny pugtalandyrmaga ýardam eder”, — diýip aýtdy.Mejlisiň dowamynda ýaşlaryň ösüşini we olaryň gatnaşygyny ösdürmäge gönükdirilen, milli ýaşlar syýasaty ileri tutulýan ugurlaryna hem-de “Ýaşlar, parahatçylyk we howpsuzlyk” ählumumy gün tertibine laýyk gelýän bilelikdäki maksatnamalar, şeýle hem metan zyňyndylaryny azaltmak arkaly howa üýtgemelerine garşy göreşmek meseleleri ara alnyp maslahatlaşyldy. Hökümet bu maksatnamalary goldamaga taýýardygyny beýan etdi. Gatnaşyjylar taslama tekliplerini kämilleşdirmek üçin goşmaça duşuşyklary geçirmäge ylalaşdylar.Iki taraplaýyn resminamalara gol çekilmegiDuşuşygyň anyk netijesi hökmünde taraplar 2026-njy ýyl üçin birnäçe Ýyllyk iş meýilnamalaryna gol çekdiler. Bu resminamalar milli edaralar bilen BMG agentlikleriniň arasyndaky amaly hyzmatdaşlygy pugtalandyrýar. Gol çekilen resminamalar şulary öz içine alýar:Türkmenistanyň Saglygy goraýyş we derman senagaty ministrligi bilen UNFPA-nyň arasynda 2026-njy ýyl üçin Ýyllyk iş meýilnamasy;Türkmenistanyň Bilim ministrligi bilen UNFPA-nyň arasynda 2026-njy ýyl üçin Ýyllyk iş meýilnamasy;Türkmenistanyň Saglygy goraýyş we derman senagaty ministrligi bilen ÝUNISEF-iň arasynda 2026-njy ýyl üçin Ýyllyk iş meýilnamasy;Türkmenistanyň Maliýe we ykdysadyýet ministrligi bilen ÝUNISEF-iň arasynda 2026-njy ýyl üçin Ýyllyk iş meýilnamasy.Bu ylalaşyklar saglygy goraýyş, bilim, jemgyýetçilik ösüş we döwlet maliýe ulgamlarynda hyzmatdaşlygy has-da ösdürýär hem-de milli ileri tutulýan ugurlaryň we Durnukly ösüş maksatlarynyň netijeli durmuşa geçirilmegine ýardam berýär.Duşuşygyň ahyrynda gatnaşyjylar Türkmenistanyň we BMG-niň arasyndaky strategiki hyzmatdaşlygy has-da çuňlaşdyrmaga, durnukly ösüşi ilerletmäge, ilatyň abadançylygyny ýokarlandyrmaga we ýurduň halkara borçnamalaryny goldamaga taýýardyklaryny ýene-de bir gezek tassykladylar.
1 of 5
Press reliz
17 mart 2026
UNFPA sagdyn durmuş ýörelgesi we gender deňligi babatda meýletinçiler maksatnamasynyň jemleri boýunça seminar geçirdi
Meýletinçilik maksatnamasy Türkmenistanyň «Bedenterbiýe we sport hakyndaky» Kanunyna laýyklykda bedenterbiýe medeniýetini kemala getirmekden, şeýle hem ýaş ýigitleri we ýetginjekleri maşgalada birek-birege sarpa goýmak gatnaşyklaryny ilerletmäge gönükdirilendir. Iki günlük seminar Türkmenistanyň Bedenterbiýe we sport baradaky döwlet komiteti bilen bilelikde 2026–2027-nji ýyllar üçin bilelikdäki Iş meýilnamasynyň çäklerinde gurnaldy.Aşgabat şäherindäki BMG-niň binasynda geçirilen duşuşygyň dowamynda bäş welaýatdan we Aşgabat şäherinden gelen meýletinçiler hem-de tälimçiler geçen döwürde her bir şäherde alnyp barlan işleriň netijeleri barada giňişleýin gürrüň berdiler. Çärä gatnaşyjylar deňsizlige eltýän oňaýsyz jemgyýetçilik kadalaryny üýtgetmäge meýletinçiler herketiniň goşýan goşandyna seljerme berdiler we sport gurşawynda sagdyn durmuş ýörelgelerini ornaşdyrmagyň netijeliligine baha berdiler.Seminarda welaýatlarda okuwlar geçirilende meýletinçileriň ýüzbe-ýüz bolýan kynçylyklaryny we böwetlerini ýüze çykarmak boýunça geçirilen interaktiw sessiýalara aýratyn üns berildi. Toplanan tejribä esaslanyp, seminara gatnaşyjylar deň mümkinçilikler we birek-birege sarpa goýmak medeniýetini ilerletmegiň täze usullaryny işläp düzdüler, şeýle hem 2026-njy ýyl üçin çäreleriň meýilnamalaryny taýýarladylar. Bu başlangyçlar ýaş oglanlary gender deňligi meselelerine has işjeň çekmäge gönükdirilendir.
1 of 5
Press reliz
13 mart 2026
Merkezi Aziýanyň ýaş diplomatlary üçin ikinji sebit okuw maslahaty üstünlikli tamamlandy
Hepdäniň dowamynda ýaş diplomatlar nazary sapaklary, amaly maşklaryny, interaktiw ussatlyk sapaklaryny we piker alyşma duşuşyklary öz içine alan baý okuw maksatnamasyna gatnaşdylar. Bu çäreler gatnaşyjylaryň Birleşen Milletler Guramasynyň diplomatiýa ýörelgelerine, halkara hyzmatdaşlygyna we BMG-niň işine has çuň düşünmegini üpjün etdi. Maksatnamada halkara derejesindäki abraýly hünärmenler çykyş etdiler. Olaryň arasynda Beýik Britaniýanyň öňki ilçisi we Oksford uniwersitetiniň Trinity kollejiniň öňki prezidenti jenap Aýwor Roberts bolup, ol diplomatik protokol we diplomatik etiket boýunça sapaklary geçirdi. Şeýle hem Oksford uniwersitetiniň Jemgyýetçilik halkara hukugy boýunça professory Antonios Tzanakopoulos halkara hukugy we halkara hukuk ulgamy boýunça sessiýalara ýolbaşçylyk etdi.Okuw maksatnamasynyň esasy maksatlarynyň biri Merkezi Aziýanyň ýaş diplomatlarynyň arasynda uzak möhletli professional gatnaşyklary ösdürmekden ybarat boldy. Bilelikdäki okuwlar, toparlaýyn maşklar we sebit derejesindäki dialog arkaly gatnaşyjylar geljekde has netijeli hyzmatdaşlyga we diplomatik gatnaşyklaryň ösdürilmegine ýardam berjek professional gatnaşyklary pugtalandyrdylar. Okuw maksatnamasynyň soňky moduly “Diplomatiýa sungaty” ady bilen geçirildi. Oňa Özbegistanyň, Gazagystanyň, Täjigistanyň we Gyrgyzystanyň ilçileri, şeýle hem Türkmenistanyň Daşary işler ministriniň orunbasary we ÝUNESKO boýunça Türkmenistanyň Milli Komissiýasynyň Ýerine ýetiriji sekretary gatnaşdy. Çykyş edenler öz diplomatik tejribelerini, şahsy pikirlerini paýlaşyp, dogruçyllyk, tutanýerlilik, medeni düşünişmek we jemgyýete hyzmat etmek ýaly gymmatlyklaryň ähmiýetini aýratyn bellediler. Şeýle hem ýaş diplomatlaryň sebitde durnuklylygy, hyzmatdaşlygy we durnukly ösüşi öňe sürmekdäki möhüm ornuna ünsi çekdiler.Bu başlangyç Birleşen Milletler Guramasynyň we onuň hyzmatdaşlarynyň ýaş liderleriň indiki nesline maýa goýmak baradaky has giň ygrarlylygynyň bir bölegidir. Ýaş hünärmenleri amaly gurallar, seljeriş başarnyklary we sebit derejesindäki dialog mümkinçilikleri bilen üpjün etmek arkaly bu okuw Merkezi Aziýada has baglanyşykly, maglumatly we durnukly diplomatik jemgyýetiň kemala gelmegine goşant goşýar.
1 of 5
Soňky serişdeler
1 / 11
Serişdeler
20 aprel 2026
Serişdeler
30 maý 2025
Serişdeler
02 maý 2024
1 / 11