Jenap Şlapaçenko Türkmenistanyň halkara giňişliginde tutýan işjeň ornuny, BMG-sy we onuň düzümleýin edaralary bilen ýakyndan hyzmatdaşlyk edip, ýuruduň global we sebitleýin häsiýetli meseleleriň çözgüdini tapmakda döredijilikli gatnaşmagyny belläp geçdi. Duşuşygyň dowamynda Türkmenistan bilen Birleşen Milletler Guramasynyň arasynda geljekde strategiki hyzmatdaşlygy çuňlaşdyrmagyň ugurlary, esasanam, Durnukly ösüş maksatlarynyň durmuşa geçirilmegi, şeýle hem ykdysady diwersifikasiýa, durmuş taýdan goraglylyk, adam hukuklaryny goramak we öňe sürmek hem-de howanyň üýtgemeginiňtäsirlerini peseltmek ýaly ösüş ugrunda milli ileri tutulýan ugurlarynyň durmuşa geçirilmegi ara alnyp maslahatlaşyldy. Jenap Şlapaçenko Türkmenistanyň Prezidenti onuň Alyhezreti jenap Gurbanguly Berdimuhamedowa BMG-niň Baş Sekretarynyň durnukly ösüş ugrunda we adam hukuklarynyň bähbidine, şol sanda koronawirus pandemiýasyna garşymilli derejede çäreleri işläp düzmek we geljekde howanyň üýtgemeginiň öňüni almak maksady bilen HereketleriňOnýyllygy we ş.m. çäreleri görmek ugrunda çagyryşlaryny teklip edýän global başlangyçlary işjeň goldaýandygy üçinminnetdarlyk bildirdi. BMG-niň Baş Sekretary tarapyndan gol çekilen ynanç hatlarynyň resmi gowşurylyş dabarasyndan we Türkmenistanyň Prezidenti onuň Alyhezreti jenap Gurbanguly Berdimuhamedow bilen duşuşygyndan soňra jenap Dmitriý Şlapaçenko metbugat wekillerine ýüzlendi: “Meniň üçin onuň Alyhezreti jenap Gurbanguly Berdimuhamedow bilen duşuşmak we BMG-niň Türkmenistanda Hemişelik Utgaşdyryjysynyň wezipesini ýerine ýetirmek uly hormatdyr. Men BMG-niň ösüş ulgamy bilen Türkmenistanyň arasynda ýurduň durnukly ösüşi, Türkmenistanyň gülläp ösmegi we Türkmenistanyň halkynyň abadançylykda ýaşamagy üçin ähli ileri tutulýan ugurlarda strategiki hyzmatdaşlygy mundan beýläk-depugtalandyrmakda ähli tagallalary etjekdigimi tassyklaýaryn" – diýip jenap Dmitriý Şlapaçenko belläp geçdi. Terjimehal: Jenap Şlapaçenko diplomatiýa, halkara hyzmatdaşlygy, syýasy we durmuş-ykdysady meseleler, ösüşi utgaşdyrmak, parahatçylygy gurmak we strategiki meýilnamalaşdyrmak boýunça 25 ýyldan gowrak tejribesi bar. Ol Birleşen Milletler Guramasynda, ýaňy-ýakynda Günorta Afrikanyň meseleleri boýunça toparyna we Nýu-Ýork şäherinde, Birleşen Milletler Guramasynyň Baş edarasynda Sudanyň geçiş döwrüne goldaw bermek üçin Missiýasyna (UNITAMS) ýolbaşçylyk etdi. Mundan başga-da ol Syýasy we Parahatçylygy gurmak babatyndaky meseleler boýunça bölümine we Parahatçylyk babatynda operasiýalar bölümine goldaw berdi. Şeýle hem ol Yrakda, Kosowada, Nýu-Ýorkda, Somalide, Täjigistanda we Wenada ýolbaşçylyk wezipelerinde işledi.

Jenap Şlapaçenko halkara žurnalistika ugrunda bakalawr we magistr derejesine, şeýle hem Ukrainanyň Kiýew Uniwersitetinden halkara gatnaşyklary ugrunda doktorlyk derejesine, Wengriýanyň Budapeşt şäherinde Merkezi Ýewropa Uniwersitetiniň syýasy ylymlar boýunça magistr derejesine we Beýik Britaniýanyň London Ykdysadyýet Mekdebinden halkara gatnaşyklary ugrunda magistr derejesine eýedir. Şeýle hem, ol ABŞ-nyň Demirgazyk Karolina şäherindäki Dýuk Uniwersitetinde halkara žurnalistika we jemgyýetçilik syýasaty boýunça maksatnamany tamamlady.

Ýaş biologiýa mugallymy DNK-nyň gurluşy we onuň genetiki maglumatlaryny daşaýjy hökmünde ýerine ýetirýän wezipesi barada düşündirýär. Adaty türkmen mekdebinde adaty biologiýa sapagy bolup dur. Şeýle-de bolsa, has ýakyndan seretseň, bu mekdebiň şertleriniň gaty bir täsin aýratynlygy bar. Synp otagynyň ähli okuw gollanmalary plastik galyndylardan ýasalan. Mahliýe Gurbanowa, ýaşaýyş we janly organizmler barada öwredýän ylmyň bir pudagy -biologiýa dersini okadýar. Mahliýe çagalara ýaşaýşyň dürli görnüşlerini çuňňur düşündirip, köplenç olaryň ünsüni ekologiýa, janly organizmleriň daşky gurşaw bilen arabaglanyşygyna çekýär. Ylym arkaly ol çagalaryň bilimini we daşky gurşawy öwrenmäge bolan höwesini artdyrýar, hem-de daşky gurşawy goramak üçin ekosistemany dikeltmekde her bir adamyň tutýan ornuny nygtaýar. Mahliýe okuw kitaplaryndaky materiallaryň üstüni ýetirmek we okuwçylara çylşyrymly ylmy düşünjeleri öwrenmäge ýardam etmek üçin okuwçylary bilen bilelikde hapalanan ýerlerden plastik galyndylaryny çöpleýär we olardan DNK, adam organlaryny, amýobalary, molekulalary, bir öýjükli haýwanlary, oňurgaly haýwanlary, şeýle hem beýleki şekillendiriş gollanmalary ýasaýar. Bu amaly tejribe okuwçylara diňe bir okuw materiallaryny öwrenmäge ýardam etmän, eýsem tygşytly sarp etmek we galyndylary dolandyrmak bilen baglanyşykly endiklerini üýtgetmäge kömek edýär. Bilim bermegiň şeýle usullary okuwçylara plastik galyndylaryny azaltmagyň, olary gaýtadan ulanmagyň we gaýtadan işlemegiň zerurdygyny düşünmäge itergi berýär, şeýle hem jemgyýetiň jogapkär we aladaly agzalary bolmaga ýardam edýär. “Adamlaryň plastik ulanmak we öndürmek endikleri bütin dünýäde plastik galyndylarynyň artmagyna sebäp boldy. Plastik daşky gurşawymyza zyýan ýetirýär we saglygymyza howp salýar "- Mahliýe belleýär. “Bilim jemgyýetiň habardarlygyny we bilimini ýokarlandyrmak, şeýle hem plastik hapalanmasyny aradan aýyrmak üçin ekologiýa taýdan amatly endikleri ösdürmekde möhüm orna eýedir. Tebigy baýlyklardan rejeli peýdalanmak ýaly meseleler barada aýdyp geçmek bilen biz okuwçylary ekologiýa taýdan amatly başlangyçlara gatnaşmaga çekýäris we olara daşky gurşaw bilen baglanyşykly global meselelerine şahsy çözgütlerini hödürlemäge mümkinçilik berýäris.” Mundan başga-da, Mahliýe ekologiýa taýdan amatly beýleki mekdep başlangyçlarynyň çäginde daşky gurşaw medeniýetini ösdürmäge, şeýle hem okuwçylaryň we olaryň ene-atalarynyň arasynda sagdyn durmuş ýörelgelerini öňe sürmäge gönükdirilen “Gök guşak” atly mekdep jemgyýetçilik çäresini alyp barýar. Galyndylary gaýtadan ulanmagyň ähmiýetini bellemek üçin Mahliýe we onuň okuwçylary plastik galyndylardan ajaýyp gülleri ýasaýarlar. "Biz peýdaly we bezeg önümlerini döretmek üçin taşlanan plastik paketleri we çüýşeleri ulanýarys" – Mahliýe diýýär. Mahliýe Köýtendagyň 8-nji mekdebiniň daşky gurşaw medeniýetini we bilimi ösdürmäge uly ähmiýet berýändigini buýsanç bilen belleýär: “Daşky gurşaw abadançylygyny üpjün etmek we ýaşlara tebigaty aýamaklygy ündemek maksady bilen alnyp barylýan döwlet syýasatyna laýyklykda, biz köplenç tebigat we daşky gurşaw barada gyzykly sapaklary gurnaýarys, ýowar geçirip, mekdeplerimizi arassa saklaýarys we planetanyň hapalanmagynyň öňüni almak üçin çagalara galyndylary dolandyrmagyň usullaryny öwredýäris.” Mahliýe we beýleki mekdep mugallymlary okuwçylaryň tebigat bilen aragatnaşygyny ösdürmek, daşky gurşaw baradaky habardarlygyny ýokarlandyrmak, şeýle hem howanyň üýtgemegi, plastik hapalanmasy ýaly meselelere düşünmäge ýardam etmek, hem-de gündelik durmuşynda daşky gurşaw taýdan amatly we oňyn endikleri ulanmaga ýardam etmek üçin daşky gurşawy goramak boýunça sapaklary yzygiderli gurnaýarlar. Bütindünýä daşky gurşaw günine bagyşlanan jemgyýetçilik maglumat kampaniýasyna gatnaşmak Bu ýyl Mahliýe 5-nji iýunda, Bütindünýä daşky gurşaw güni mynasybetli BMG-niň Türkmenistanda düzümleýin edaralary tarapyndan taýýarlanan köpçülikleýin maglumat kampaniýasynyň çäginde geçirilen “Siz plastik hapalanmasyny bes etmek üçin näme ederdiňiz?” atly wideo bäsleşigine işjeň gatnaşdy we ýeňiji boldy. Wideo bäsleşigiň netijesinde BMG-niň düzümleýin edaralary tebigaty goramak üçin plastik önümlerini ekologiýa taýdan arassa bir önüme çalyşmak ýa-da bir gezeklik ulanylýan plastik önümini gaýtadan ulanmak boýunça usullary görkezýän köp sanly gyzykly wideolary aldylar. “BMG-niň bu wideo bäsleşigi biziň ekologiýa taýdan amatly başlangyçlarymyzy we gobal derejede daşky gurşaw meseleleriniň çözgütlerini tapmagyň ähmiýetini görkezmek üçin ajaýyp mümkinçilik berdi. Ýeňiji bolanym meni ruhlandyrdy we ekologiýa taýdan amatly täze başlangyçlary başlamaga itergi berdi "- diýip, Mahliýe bäsleşigiň oňa eden täsiri barada aýdýar. Daşky gurşawy barada bilim durnukly ösüşe tarap jemgyýetçilik özgerişleriniň esasy serişdesi bolup hyzmat edýär we adamzadyň ösüşi ugrunda gün tertibini durmuşa geçirmäge ýol açýar. Şol bir köpçülikleýin kampaniýanyň çäginde BMGÖM-niň Türkmenistandaky ýurt boýunça edarasy BMG-dan beýleki kärdeşleri bilen bilelikde Gökderede ýerleşýän “Altyn Damja” tomusky dynç alyş lagerinde çagalar üçin daşky gurşaw meseleleri boýunça okuw sapagyny geçirdi. Bu çäre BMG-niň beýleki edaralary, Bilim ministrligi, Türkmenistanyň tebigaty goramak boýunça jemgyýeti we Türkmenistanyň DÖM-nyň ýaş ilçileri bilen hyzmatdaşlykda, Global Daşky Gurşaw Gaznasynyň maliýeleşdirýän Türkmenistanda BMGÖM-niň we Oba hojalygy we daşky gurşawy goramak baradaky ministrliginiň "Türkmenistanda durnukly şäherler: Aşgabatda we Awazada toplumlaýyn ýaşyl şäherleriň ösüşi" atly taslamasy tarapyndan gurnaldy. Bu çäre çagalaryň arasynda ekologiýa taýdan habardarlygy ýokarlandyrmaga we tebigata, suw baýlyklaryna, ösümlik we haýwanat dünýäsine ideg etmekligi we durnukly endikleri ulanmaklygy ündemage gönükdirildi. BMGÖM-niň hünärmenleri tarapyndan, çagalaryň galyndylary dolandyrmak baradaky bilimlerini artdyrmak üçin köplenç ulanýan bu resmi däl çemeleşmesi, çagalara şagalaňly oýun görnüşinde bilimlerini we çeşmelerden rejeli peýdalanmak üçin endiklerini ösdürmäge ýardam edýär. "Bu çäräniň esasy maksady çagalara oýnuň üsti bilen plastigyň tebigatymyza we saglygymyza salýan howpyny görkezmek, olara ekologiýa taýdan arassa usullary öwretmek we planetany halas etmekde olaryň her biriniň goşýan goşandynyň möhümdigini düşündirmekdir" – BMGÖM-niň taslamasynyň hünärmeni Jemal Durdykowa bu çäräniň maksadyny beýan edip aýtdy. Bu köpçülikleýin maglumat kampaniýasy, syýasy mehanizmlerini gözden geçirmek, has güýçli gözegçilik ulgamlaryny ornaşdyrmak, innowasion çözgütleri hödürlemek we sarp edijileriň endiklerini üýtgemek arkaly plastik hapalanmak bilen baglanyşykly kynçylyklara garşy göreşmekde milli hyzmatdaşlaryň alyp barýan tagallalaryny goldamak üçin BMGÖM-niň birnäçe başlangyçlarynyň bir bölegi boldy. Has giňişleýin Türkmenistanda howanyň üýtgemegi bilen baglanyşykly meselelere ýokary ähmiýet berilýär. Howanyň üýtgemegi bilen baglanyşykly meseleleriň milli we halkara derejede durnukly ykdysady ösüşe laýyklykda çözülmeginiň möhümdigini we derwaýysdygyny ykrar edip, Türkmenistan BMG-niň howanyň üýtgemegi baradaky birnäçe konwensiýasyna goşuldy we planetany halas etmäge gönükdirilen global tagallalara goşulmak üçin howanyň üýtgemegi baradaky Pariž şertnamasyny ykrar etdi. BMGÖM-niň ýurt boýunça edarasy suwuň we ýeriň hapalanmagy, ýyladyşhana gazlarynyň zyňyndylaryny azaltmak, şeýle hem howanyň hapalanmagynyň täsirini azaltmak üçin ilat ýerlerine agaç ekmek we howanyň üýtgemegine garşy pes uglerodly we durnukly çözgütleri girizmek ýaly ugurlara aýratyn üns bermek bilen howanyň üýtgemegi bilen baglanyşykly meseleleriň çözgüdini tapmak ugrunda milli ileri tutulýan ugurlara goldaw bermek üçin Türkmenistanyň Hökümeti bilen ýakyndan hyzmatdaşlyk edýär. BMGÖM-niň ýurt boýunça topary Türkmenistanyň Hökümeti bilen bilelikde ýurduň uýgunlaşma ukybyny ýokarlandyrmak we howanyň üýtgemeginiň täsirlerini azaltmak üçin täsirli mehanizmleri işläp düzmek işine ýolbaşçylyk edýär. BMGÖM-sy Milli hyzmatdaşlar bilen ýakyndan hyzmatdaşlyk edip, Türkmenistanyň galyndylary dolandyrmak hem-de ýurduň howa we suw baýlyklaryny dolandyrmak we gözegçilik etmek ugrunda bar bolan kadalaşdyryjy resminamalaryna täzeden garamak üçin Milli strategiýany işläp düzmekde goldaw berýär. Häzirki wagtda BMGÖM-niň goldawy bilen ýurduň paýtagtynda köp mukdarda plastik galyndylar ýygnalýar, saýlanýar we gaýtadan işlenýär. Geçen ýyl BMGÖM-niň taslamasy bilim edaralarynda, seýilgählerde we beýleki köpçülik ýerlerinde galyndylary gaýtadan işlemek üçin gaplary ornaşdyrdy, bu bolsa 50 tonnadan gowrak plastik galyndylaryň ýygnalmagyna we gaýtadan işlenmegine sebäp boldy. Kampaniýa 8 kg plastik galyndylaryň deregine agaç nahallaryny hödürlemek bilen halky plastik galyndylary ýygnamaklyga höweslendirdi. Daşky gurşaw barada biliminiň möhümdigine göz ýetirip, BMGÖM-sy orta mekdepleriniň okuw meýilnamasyna Climate Box -yň (Howa gutusy) ýurda laýyklykda nusgasyny girizmegi hödürledi, ol BMGÖM-niň gyzykly we interaktiw görnüşde dünýä derejesinde howanyň üýtgemegi barada möhüm maglumatlary öz içine alýan okuw gollanmasydyr. “Howa gutusy” gollanmasynyň milli nusgasy Russiýanyň ösüş ugrunda Trast gaznasynyň goldamagynda BMGÖM-niň “Howa gutusy: Bilim we howanyň üýtgemegi barada habardarlygy ýokarlandyrmak” atly sebitleýin taslamasynyň çäginde Türkmenistanyň Bilim ministrligi bilen bilelikde işlenip düzüldi we ornaşdyryldy. “Howa gutusynyň” 400-den gowrak nusgasynyň ýaýradylmagynyň netijesinde, ýurt boýunça ýüzlerçe mugallym bu gollanmadan alan bilimlerini ekologiýa, geografiýa, taryh we biologiýa sapaklarynda okatmagyň interaktiw usullaryny ulanyp we çagalary ekologiýa taýdan arassa durmuş ýörelgerine iterip peýdalandy. Mundan başga-da, BMGÖM-iň ýurt boýunça edarasy habardarlygy ýokarlandyrmak, şeýle hem ekologiýa taýdan howpsuz we jogapkärli çözgütleri we oňyn durmuş ýörelgelerini öňe sürmek maksady bilen bilimleri we tejribeleri paýlaşmak üçin jemgyýetçilik bilen yzygiderli resmi däl gepleşikleri alyp barýar. Şeýle innowasion başlangyçlary adamlara antropogen hapalanmanyň adamlaryň saglygyna we ekosistema edýän täsirini düşünmäge ýardam edýär we durnukly durmuş ýörelgelerini alyp barmak üçin endikleriň üýtgedilmegi bu meseläniň çözgüdini tapmak ugrunda nädip goldaw berip biljekdigi baradaky maslahatlary has hem ýaýbaňlaşdyrýar. Özgerişiklere tarap Mahliýe mekdepde bilim beriji maksatnamalar arkaly tebigy baýlyklardan rejeli peýdalanmak we galyndylardan ýerlikli peýdalanmak baradaky ýörelgeleri öňe sürýän biologiýa mugallymydyr. Mahliýe okuwçylaryny daşky gurşaw barada alada edip başlamaga, gatnaşmaga we ýerli jemgyýetleriň daşky gurşaw barada habardarlygy ýokarlandyrmak we tebigatyň peýdasyna olaryň endiklerini üýtgetmek üçin täze bir usul oýlap tapyp we ony işe girizmegi höweslendirýär. “Her bir adamyň amallary planetamyzy goramaga ýardam edýär. Her birimiziň endiklerimiziň täsiri uly we şeýlelik bilen, milli we global tagallalara bahasyna ýetip bolmajak goşant goşýar. Indi adamzat planetar derejede betbagtçylyga gaty ýakyn bolanda, endikleri üýtgemek diňe bir isleg däl, eýsem hemmämiziň ekologiýa taýdan amatly we durnukly durmuş ýörelgelerini alyp barmagymyz üçin  borjumyzdyr "- diýip Mahliýe aýdýar.

Neşe serişdelerine garşy halkara güni her ýyl 26-njy iýunda bellenilip geçilýär we ol neşe serişdelerinden azat dünýäni döretmek üçin geçirmeli çäreleri we hyzmatdaşlygy güýçlendirmäge gönükdirilendir. Türkmenistanyň degişli ministrliklerinden we edaralaryndan, maýa goýum bilen üpjün edýän ýurtlaryndan 40-dan gowrak gatnaşyjy we halkara hyzmatdaşlar, şeýle hem milli we halkara habar beriş serişdeleriniň wekilleri metbugat maslahatyna ýygnanyp, häzirki dünýäde neşe serişdeleri bilen baglanyşykly meseleleri çözmek we 2021-nji ýyl üçin Neşe serişdeleri boýunça täze bütindünýä hasabatyny tanyşdyrmak üçin maglumatlary we amaly çözgütleri paýlaşdylar. Şu ýylyň Neşe serişdelerine we olaryň bikanun söwdasyna garşy halkara gününiň mowzugy “Neşe serişdeleri baradaky maglumatlary paýlaşyň. Adamlary halas ediň”. Onuň maksady nädogry maglumatlara garşy göreşmek we neşe serişdeleri barada maglumatlary - saglyk töwekgelçiligi we dünýädäki neşe serişdeleri bilen baglanyşykly meseleleriň çözgütleri, subutnamalara esaslanýan öňüni alyş, bejeriş we ideg barada maglumatlary ýaýratmakdyr. Çäräniň açylyş dabarasynda Türkmenistanda BMG-niň hemişelik utgaşdyryjysynyň wezipesini wagtlaýyn ýerine ýetirijisi hanym Kristin Weýgand 2021-2025-nji ýyllar üçin Durnukly ösüş ugrunda çarçuwaly hyzmatdaşlygyň çäginde Türkmenistanyň Hökümeti bilen BMG ulgamynyň arasyndaky netijeli hyzmatdaşlyga ünsi çekdi. Bu hyzmatdaşlyk BMG-niň 19 sany edaralaryny birleşdirýär we 2021-nji ýylda we ondan soňky döwürde Türkmenistanyň durnukly ösüşine goldaw bermekde BMG-niň gatnaşygyny has hem ýaýbaňlaşdyrmak üçin ajaýyp platformany üpjün edýär. Metbugat ýygnagyna gatnaşyjylary garşy alyp, BMG-niň Neşe serişdeleri we jenaýatçylyk baradaky müdirliginiň Merkezi Aziýa boýunça wekili hanym Aşita Mittal neşe serişdeleri bilen baglanyşykly meseleleriň has çylşyrymlaşýandygyny, şeýle hem COVID-19 çökgünliginiň we ykdysady çökgünligiň, esasan hem, iň pes ýagdaýly adamlar üçin ýetirýän täsiriniň güýçlendirýändigini belläp geçdi. Geçen ýyl bütin dünýäde takmynan 275 million adam neşe serişdelerini ulandy, bu soňky on ýylda 22 göterim artdy. Diňe demografiki üýtgeşmeler zerarly neşe serişdelerini ulanýanlaryň sany 2030-njy ýyla çenli 11 göterim ýokarlanar diýlip çaklanylýar. Pes girdejili ýurtlar bu ýokarlanmanyň uly bölegini öz içine alýar. Neşekeşlik ýagdaýy we Türkmenistanyň Hökümetiniň neşe serişdeleri bilen baglanyşykly meselesini çözmek ugrunda alyp barýan çäreleri barada gürrüň berip, Türkmenistanyň Içeri işler ministrliginiň Hukuk we halkara gatnaşyklar bölüminiň ýolbaşçysy Geldimyrat Haldurdyýew Türkmenistanyň hukuk goraýjy edaralary tarapyndan degişli öňüni alyş çäreleri görmek, milli hukuk binýadyny kämilleşdirmek, Türkmenistanda hukuk goraýjy edaralarynyň işgärleriniň ukyplaryny ýokarlandyrmak we olara tehniki goldaw bermek hem-de sebitleýin we halkara hyzmatdaşlygy ösdürmek arkaly bu aýylganç ýamanlyga garşy göreşiň alnyp barylýandygyny belledi. Metbugat maslahatynyň çäginde esasy statistikadan we resmi çeşmelerden alnan subutnamalary, subutnamalara esaslanýan çemeleşmäni we gözleg işleri öz içine alýan 2021-nji ýylyň Neşe serişdeler boýunça täze bütindünýä hasabat tanyşdyryldy. Çykyş edenleriň çykyşlaryndan soň milli we halkara habar beriş serişdeleriniň wekilleri bilen sorag-jogap geçirildi.

BMG-niň Neşe serişdeleri we jenaýatçylyk baradaky müdirligi USAID-iň Merkezi Aziýada Howpsuz Migrasiýa maksatnamasy bilen Türkmenistanyň Hökümetiniň we akademiki edaralarynyň hünärmenlerini “Adalat üçin bilim” (E4J) başlangyjy bilen tanyşdyrdy. Bu çärä Bilim ministrliginiň, Daşary işler ministrliginiň Halkara gatnaşyklar institutynyň, Halkara ynsanperwer ylymlary we ösüş uniwersitetiniň we Aşgabat şäherindäki 21-nji ýöriteleşdirilen mekdebiň wekilleri we mugallymlary gatnaşdy. “Adalat üçin bilim” (E4J) başlangyjy başlangyç, orta we ýokary derejeli bilim derejelerine gönükdirilen bilim çäreleri arkaly jenaýatyň öňüni almak we kanunyň hökmürowanlygyny ösdürmäge gönükdirilendir. Bu çäreler mugallymlara geljekki nesli kanunyň hökmirowanlygyna zyýan ýetirip biljek we talyplary öz jemgyýetlerine we geljekki hünärlerine işjeň gatnaşmaga höweslendirip biljek meselelere has gowy düşünmek we olaryň çözgüdini tapmak üçin öwretmäge ýardam edýär” diýip, BMG-niň Neşe serişdeleri we jenaýatçylyk baradaky müdirliginiň Merkezi Aziýada Jenaýat Adalat Maksatnamasy boýunça dolandyryjysy jenap Kun Markwering belledi. Çäräniň dowamynda BMG-niň Neşe serişdeleri we jenaýatçylyk baradaky müdirligi innowasiýa we interaktiw okuw materiallaryny we bilimiň ähli derejeleri üçin çäreler toplumyny hödürledi. Özbegistandan we Gazagystandan gelen bilermenler we akademiki edaralarynyň hünärmenleri bu okuw gurallaryny ulanmak we bilim ulgamlaryna ornaşdyrmak boýunça tejribelerini hödürlediler. Ösüp barýan nesli kanunçylyk ruhynda okatmagyň wajyplylygyny belläp, USAID tarapyndan maliýeleşdirilýän Merkezi Aziýada Howpsuz Migrasiýa taslamasynyň ýolbaşçysy Eleanora Walentaýn şeýle belledi: “Ylymyň mümkinçiliklerini parahatçylygyň we dostlugyň bähbitleri üçin ulanyp, Türkmenistan innowasion okuw usullaryny ulanmaga uly ähmiýet berýär, iň oňdebaryjy tejribeler düýpli öwrenilýär we durmuşa geçirilýär, daşary ýurtlaryň abraýly gözleg we bilim merkezleri bilen hyzmatdaşlyk ýaýbaňlaşýar. Biz bu möhüm işlerde täze sahypany açyp, kanunyň hökmürowanlygy we adam söwdasy, şeýle hem başga  transmilli guramaçylykly jenaýatyň beýleki görnüşleri ýaly global howplaryň öňüni almak ýaly möhüm ugurlary öwrenmäge mümkinçilik döredip, Türkmenistanyň ýaş raýatlarynyň bilim almagyna goşant goşyp bileris diýip umyt edýäris”. Gatnaşyjylar ulanmak üçin ýa-da özbaşdak okuw serişdesi ýa-da kriminologiýa, hukuk, syýasat ylymlary, halkara gatnaşyklary, sosiologiýa we beýleki köp ugurlar boýunça okuwlary kämilleşdirmegiň serişdesi hökmünde ulanmak üçin bar bolan uniwersitet modullaryny ara alyp maslahatlaşdylar. Olar geljekki ýolbaşçylary kemala getirmäge we geljekki nesle dünýädäki jenaýatlaryň iň agyr görnüşleri bilen baglanyşykly meseleleriň çözgüdini tapmakda kuwwatlandyrmaga we DÖM 16 laýyklykda has adalatly, parahatçylykly we öz içine alyjy (inklýüziw) jemgyýetleri gurmaga ýardam etmäge niýetlenendir. Tegelek stoluň ahyrynda Türkmenistanyň Bilim ministrliginiň esasy hukukçysy, jenap Gurban Tuşiýew öz minnetdarlygyny bildirdi we şeýle diýdi: “Bu örän gowy başlangyç bolup dur we şu gün bu ýere ýygnananlaryň arasynda uly gyzyklanma döretdi. Biz bu ugurda hyzmatdaşlygymyzy dowam ederis diýip umyt edýäris”.